ەەڭ جاڭا مازمۇندار
2020-جىلى 10-ايدىڭ 23-كۇنى 200 - سان
جاڭا داۋىردە امەريكا جيھانگەرلەرىنە قارسى تۇرىپ، چاۋشيانعا كومەك بەرۋ ۇلى رۋحىن جالعاستىرىپ جانە اسقاقتاتىپ، جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ ۇلى گۇلدەنۋىن جۇزەگە اسىرۋ جولىندا كۇرەس جۇرگىزۋ كەرەك
حىبەي ولكەلىك پارتيا، ۇكىمەت ۋاكىلدەر ۇيىرمەسى شينجياڭعا كەلىپ باعىتتامالى كومەكتەسۋ قىزمەتىن تەكسەردى
بەيقۇت ءۇي سالىنىپ،بۇقارا باقىتقا كەنەلدى
جۇڭحۋا ۇلتى ورتاق تۇلعا تانىمىن سومداۋدى نەگىزگى جەلى ەتۋگە تاباندى بولىپ،ايماقتىڭ ۇلتتار ىنتىماعى،العاباسارلىعى ىستەرىنىڭ تاعى دا تىڭ ساتىعا كوتەرىلۋىن ىلگەرىلەتەيىك
اناعۇرلىم كوپ ”كوكتەم حيكايالارىن“ جالعاستىرا جازۋعا قۇلشىنايىق
تۇلعالىق رولدى ساۋلەلەندىرىپ، ەكپىندەي ىلگەرىلەۋ كۇش - قۋاتىن ۇيىستىرايىق
اۋىل شارۋاشىلىعى،مادەنيەت،ساياحات توعىستى،قىستاق كورىكتەندى،ادامدار باقىتقا كەنەلدى
مادەنيەت جاڭا تۇرمىستى نارلەندىردى
مال شارۋاشىلىعى دامۋىنىڭ جاڭا تاراۋى اشىلد
2020-جىلى 10-ايدىڭ 22-كۇنى 199 - سان
قىستاق تۇرعىندارى پايدا بولىسىنە تيگەن قويلارىن تاپسىرىپ الدى
پارتيانىڭ شينجياڭ قىزمەتىنە باسشىلىعىن كۇشەيتۋگە تاباندى بولايىق
اكىمشىلىك مەكەمەسى 2020-جىلعى 26-رەتكى پارتيا باسشىلىق گرۋپپاسى ءماجىلىسىن اشتى
اكىمشىلىك مەكەمەسى ۇكىمەت،بانكە،كاسىپورىننىڭ قارجى قۇراۋدى ۇشتاستىرۋ،كەلىسىمگە قول قويۋ اڭگىمە ءماجىلىسىن اشتى
چاڭجىڭ الەۋمەتتىك اۋماعىنىڭ «شەبەرلىكپەن جونگە سالۋ» جولى
مادەنيەت وركەندەپ،ساياحات شالقىپ،بۇقارا شاتتىققا شومدى
تۇتىنۋ ارقىلى كەدەيلەردى سۇيەمەلدەۋگە دەم بەردى
جاڭا دامۋ ۇستانىمىن بۇلجىتپاي دايەكتىلەندىرەيىك
شينجياڭ حيكاياسىن ارىندى تەبىنمەن ويداعىداي باياندايىق
ءتىپتى دە كوپ ”كوكتەم حيكاياسىن“ جالعاستى جازايىق
ستەرەولدى قاتىناس تورابى تارباعاتايدىڭ «جىلدامدىقتى تەزدەتۋىنە» كۇش ۇستەدى
بۇلتاي: تاعامجاي اشىپ،ءتورت ماۋسىمدا دا كىرىس كىرگىزدى
داندىك وجاۋقاباقتان مول ءونىم الدى
جاقسى باستاپ، جاقسى اياقتاتىپ، تىڭعىلىقتى ىستەپ، تياناقتى ناتيجەگە قول جەتكىزىپ، تولىق جەڭىسكە جەتپەيىنشە استە شەپتەن قايتپاۋ كەرەك
مول ءونىم العان مەزگىلدە جۇگەرى كەپتىرۋدىڭ قاربالاستىعىنا ءتۇستى
3-رەتكى ورتالىقتىڭ شينجياڭ قىزمەتى جونىندەگى اڭگىمە ءماجىلىسىنىڭ رۋحىن ىشكەرىلەي ۇيرەنىپ،ۇگىتتەپ، دايەكتىلەندىرىپ،جاڭا داۋىردەگى جۇڭگوشا سوتسياليستىك شينجياڭ قۇرۋعا تارباعاتايدىڭ ۇلەسىن قوسايىق
رەفورما جاساۋ، ەسىك اشۋدى اناعۇرلىم كۇشتى ارىنمەن، اناعۇرلىم جوعارى باستامادا ىلگەرىلەتىپ، جاپپاي سوتسياليستىك وسىزاماندانعان مەملەكەت قۇرۋدىڭ جاڭا ساپارىندا بۇكىل ەلدىڭ الدىڭعى لەگىندە ءجۇرىپ، جاڭا ناتيجەلەر جاراتۋ كەرەك
زاڭمەن جونگە سالۋ لەكسياسى مەكتەپتەرگە جەتكىزىلدى
شيحۋ: «1-قازان» التىن اپتالىعىندا 218 مىڭ ادام (رەت) ساياحاتشى باۋرادى

بايىرعى كيىم ـ كەبەنەك

جولدانعان ۋاقىتى : 2017/7/6 12:42:14

باقىتبەك قۇمارحاجى ۇلى
 
   اتامىز قازاق سوناۋ تاريحتان بەرى    «كەبەنەك كيگەن كەلەدى، كەبىن كيگەن كەلمەيدى» دەپ ۇنەمى ايتادى. كەبىن دەگەن بارشا قازاق بالاسىنا تۇسىنىكتى بولار،ول نەگىزىنەن ادام قايتىس بولعاننان كەيىن جەرلەۋ الدىنداعى كيگىزەتىن ەڭ سوڭعى كيىمى. ول كيىمدى اقىرەتتەن (داكىدەن) قايتىس بولعان ادامنىڭ بويىنا شاقتاپ،ءپىشىپ جاسايدى. قاعيدا بويىنشا، ءىش كيىم، جالاڭ كيىم، سىرتقى كيىم دەپ ءۇش قاباتتاپ ءپىشىپ    جوندەيدى، ءبىراق ونى جىپپەن تىكپەيدى،ءجون داكىدەن جىرتىپ الىپ،   تىگىستەرىن شالىپ-شالىپ قويادى.

   ال، كەبەنەك دەگەن قانداي كيىم؟ كەبەنەك دەگەنىمىز بۇتىندەي جاڭا    باسىلعان كيىزدەن تىگەتىن كيىم. ول ەكى ءتۇرلى تىگىلەدى. ءبىرى باسىنداعى   كۇلاپاراسىنان تارتىپ، اياقتاعى بايپاعىنا دەيىن ءبىر تۇلعا ەتىپ تىگىلەدى. بەلۋاردان تومەن شالبار ۇلگىسىندە بولىپ،   اياقتاعى بايپاعىمەن جالعاسادى. ال،  جوعارعى جاعى ىشىك ۇلگىسىندە بولىپ، وندا تۇيمە بولمايدى،ءار جەرىندە    بايلايتىن ءجىبى بولادى نەمەسە قاۋسىرىنىپ جاتا بەرەدى. بۇل كۇلاپاراسىمەن جالعاسقان بولىپ، بۇل كيىمدى كيىپ جۇرگەن كيىمنىڭ سىرتىنان كيە بەرەدى. ەندى ءبىرى باسىندا كۇلاپاراسى بار ۇزىن شاپان ۇلگىسىندە، بايپاعى بولەك تىگىلەدى. بۇل كەبەنەك كيىمدەرمەن اققار-كوك مۇزعا جاتا بەرەدى.

   سوناۋ تاريحتان بەرى بۇل قىستىڭ قاقاعان ايازدارىندا عانا كيىلەتىن كيىم بولىپ، جىلقىشى، جوقشىلار، ۇزاق ساپار شەككەندەر، جاۋگەرشىلىك زامانداعى مالدى، تۇندە دەمالعان اسكەرلەردى كۇزەتۋ بارىسىندا كوپ پايدالانا  بىلگەن. بۇرىنعى كەزدەردە مال بارىمتاشىلارى، ۇرى-قارى جانە ءيت-قۇس وتە كوپ بولىپ،ءتورت تۇلىك مالدىڭ بارلىعىندا كۇندىز-ءتۇنى كۇزەت،  كوزدەن تاسا قىلمايتىن قاسيەت بار    بولىپ، وسىنىڭ ىشىندە جىلقى كۇزەتى ەڭ قيىن بولعان. سول سەبەپتى جىلقىشىلار كۇندىز كەزەك-كەزەك جىلقى   جايسا، تۇندە كەبەنەك كيىپ، جىلقىلاردى كوزدەن تاسا قىلماي كۇزەتىپ وتىرعان. بۇل كيىم كيگىزدەن تىگىلگەندىكتەن وتە اۋىر كەلدى دە،جىلقىشىلار نەگىزىنەن قالىڭ جىلقىنىڭ ىشىندەگى جىرا سالىپ تويىنعان، كۇشتى ايعىرلاردى عانا مىنەتىن بولعان. باسقا ات مىنگەنىمەن ءوزى قالىڭ كيىم، ونىڭ ۇستىنە كەمەلەك كيسە، ونى كوتەرىپ ءجۇرۋدىڭ ءوزى ءبىر اڭگىمە بولعان. جىلقى دەگەن مال ءبىر جەردە تۇراقتاپ تۇرمايدى، كەيدە ۇركەدى، كەيدە بوراننان ىعادى، سول سەبەپتەن دە سەمىز ايعىر كەبەنەك كيگەن ادامنىڭ ءمىنىس كولىگىنە ازەر جاراعان.

   ۇزاق ساپار شەگىپ،جولاۋشى    جۇرگەندە كەبەنەكتى قوسار اتقا ارتىپ  الىپ، جاتقان جەردە عانا پايدالانعان. كەي جاعدايدا جىلقى جوعالىپ، جايلاۋدا قالىپ قوياتىن جايتتەر دە بولعان،مۇنداي جاعدايدا ەكى جىگىت جاندارىنا قوس-قوستان قوسار ات الىپ، ازىقتارىن بايلانىپ، كەبەنەكتەرىن قوسار اتقا ارتىپ، قار بۇزىپ وتىرىپ سول جىلقىلارىن ايداپ كەلەتىن بولعان. سول كەزدەردە كەبەنەك كيىمدەرى ەرەكشە ەس قاتقان. وسى  سەبەپتەن دە، كەبەنەك كيگەن جىگىتتەردىڭ ساپارىنىڭ ادەتتەگىدەي ەمەس ەكەندىگىن كورۋگە بولادى.

   سوناۋ ەرتەدەن قازىرگە دەيىنگى الماعايىپ زاماندا، كەبەنەك كيىمى جاقسىلىقتىڭ بەلگىسى رەتىندە، كەبەنەك كيگەن ادام قايدا كەتسە دە تۇبىندە كەلەدى، ول ەشقايدا كەتپەيدى دەيتىن جاقسى لەپەس دانالار ەسىندە قالىپ، كۇنى بۇگىنگە دەيىن جاقسىلىقتىڭ جارشىسى بولۋدا.  ماسەلەن: ادامدار ۇزاق جەرگە جولاۋشى جۇرگەندە،بالالار وقۋعا اتتانعاندا جۇبايى، بالانىڭ اپا-اتاسى، اكە-شەشەسى قيماستىقپەن كوز جاستارىن سورالاپ   جىلاپ جاتادى. سول كەزدە اۋىل اقساقالدارى «جاقسىلىققا جىلاماڭدار،قۋانىڭدار،ول كەبەنەك كيىپ بارادى ەمەس پە» دەپ جۇباتۋ ايتىپ جاتادى. كەيبىر وتباسى «كەبەنەك كيگەننىڭ تويىن جاساپ جاتىرمىز» دەپ ۇلان-اسىر توي جاسايتىن دا بولعان. ادامدارى جوعالىپ قايتا تابىلسا، سىرقاتتانىپ ۇزاق جەرگە بارىپ جازىلسا، بەلگىلى سەبەپپەن، جەر اۋدارىلىپ قايتا ورالسا، ۇركىن-قورقىندى جىلداردا بالا-شاعالار اداسىپ، اۋىلىمەن، اكە-شەشەسىمەن،تۋىس-تۋعاندارىمەن قايتا    قاۋىشسا، جاۋ قولىنان قاشىپ شىقسا،  اۋىلداعى اق ساقالدى اتالار مەن اق  شىلاۋىشتى انالار جيىلىپ، قۇتتى بولسىن ايتىپ، «ولمەگەن قۇل، التىن اياقتان سۋ ىشەر»، «قىرىق جىل قىرعىن بولسا دا، اجالى جەتكەن ولەر»، «كەبەنەك كيگەن كەلەدى، كەبىن كيگەن كەلمەيدى» دەپ قۋانىشتارىنا ورتاق بولىپ، اق باتالارىن بەرىپ جاتادى. ءبىز بۇل تاعىلىمداردان كەبەنەكتىڭ قانداي قاسيەتتى كيىم ەكەندىگىن تولىق تۇسىنسەك ءارى قازىرگى ۇرپاقتارىمىز دا بىلسە ەكەن دەگەن    تىلەكتەمىز.



   رەداكتورى: الماگۇل اقاتبەك قىزى
 
   تورابىمىزدان ماقالا كوشىرەتىن بولساڭىز ، توراپ اتىن بەرىپ قويۋدى ۇمىتپاڭىز، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگىن قۋزاستىرامىز.

   مسالى: «تارباعاتاي اقپارات تورابىنان» الىندى.

 
powered by IlgharCMS 3.2 www.ilghar.cn