ەەڭ جاڭا مازمۇندار
ايماقتىق پارتكومنىڭ بىرلىكساپ ءبولىمى: بىرلىكساپ قىزمەتىنىڭ تاعى دا تىڭ ساتىعا كوتەرىلۋىن جەبەيىك
ايماقتىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى، باقىلاۋ-تەكسەرۋ كوميتەتى: ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ-تەكسەرۋ قىزمەتىنىڭ جوعارى ساپالى دامۋىن ىلگەرىلەتەيىك
ايماقتىق پارتكومنىڭ ۇيىمداستىرۋ ءبولىمى: كەڭەيتىلگەن ءماجىلىس رۋحىن ويداعىداي ۇيرەنىپ، ءار سالا قىزمەتتى ناقتىلى تياناقتاندىرايىق
ايماقتىق پارتكوم ۇگىت ءبولىمى: ۇگىت قىزمەتىن ىلگەرىلەتۋدى تىڭ ورەگە كوتەرەيىك
اۆتونوميالى رايوندىق 13 - كەزەكتى حالىق قۇرىلتايىنىڭ 2 - ءماجىلىسى اشىلدى
شاۋكەت يمىن تارباعاتاي ايماعى ۋاكىلدەر ۇيىرمەسىنىڭ تالقىسىنا قاتىناستى
2019-جىلى 1-ايدىڭ 15-كۇنى 12-سان
2019-جىلى 1-ايدىڭ 14-كۇنى 11-سان
ءار ۇلت بۇقاراسىمەن بولعان سۇيىسپەنشىلىكتەرىن نىعايتتى
قاتىناس حاۋىپسىزدىگىنىڭ كومەسكى قاتەرىن الاستادى
تەگىن دەنساۋلىق تەكسەردى
تەلەگراف الدامكوستىگىنەن ساقتانۋ بىلىمدەرىن ۇگىتتەدى
جاڭا داۋىردە جاراسىمدى، ەكولوگياسى كوركەم، قونىستانۋعا جايلى تارباعاتاي قۇرۋدىڭ جاڭا پاراعىن بىرلىكتە جازايىق
ايماق باتىل ءۇن قاتىپ، ايقىن پوزيتسيا ءبىلدىرۋدى ۇزدىكسىز ىشكەرىلەتۋ قىزمەتىن ىلگەرىلەتۋ ءماجىلىسىن اشتى
اۆتونوميالى رايوندىق 13-كەزەكتى حالىق قۇرىلتايىنىڭ 2 - ماجىلىسىنە قاتىناساتىن تارباعاتاي ايماعىنىڭ ۋاكىلدەر ۇيىرمەسى جالپى ءماجىلىسىن اشتى
اۆتونوميالى رايوندىق ساياسي كەڭەس 12-كەزەكتى كوميتەتىنىڭ 2-ءماجىلىسى اشىلدى
اۆتونوميالى رايوندىق 13-كەزەكتى حالىق قۇرىلتايىنىڭ 2-ءماجىلىسى دايىندىق جيىنىن جانە ءتوراعالار القاسىنىڭ 1-جيىنىن وتكىزدى
2019-جىلى 1-ايدىڭ 12-كۇنى 10-سان
بەيدوۋ جۇيەسى تۇتاس جەر شارىنا قىزمەت وتەۋ داۋىرىنە قادام باستى
جۇڭگو ادامزاتتىڭ بارلاۋ جابدىعىن ايدىڭ ارعى بەتىنە باياۋ قوندىرۋدى ءساتتى جۇزەگە اسىردى
سۇيەنىشسىز قارتتاردان حال سۇرادى
ۇيىمداستىرۋ كادرلارى «كوللەكتيۆ ساياسي تۋعان كۇن» وتكىزدى
تۇرعىنداردىڭ جانىنا شۋاق سيلادى
ىنتىماعى جاراسقان ءبىر ءۇيلى جان
اكىمشىلىك مەكەمەسى كەڭسەسى: وزەكتى قىزمەتتى ارقاۋ، قىزمەت ورىندى تياناق ەتە وتىرىپ تىڭ ۇلەستەر قوسايىق
ايماقتىق پارتكوم كەڭسەسى: قىزمەت ورىندى تياناق ەتىپ، جاڭا ناتيجەلەرگە ۇزدىكسىز قول جەتكىزەيىك
جاراسىمدى، ەكولوگياسى كوركەم، قونىستانۋعا جايلى تارباعاتاي قۇرۋ جولىندا تىنباي قۇلشىنايىق
جاڭا ءداۋىردى تياناق ەتىپ، جاڭا بەينەنى ايگىلەيىك
ايقىن تۋ ۇستاي وتىرىپ ساياسيدى دارىپتەيىك
ايماقتىق ساياسي كەڭەس قىزمەت كوميتەتى ورگانى ايماقتىق پارتكومنىڭ كەڭەيتىلگەن ءماجىلىسى رۋحىن جەتكىزدى، ۇيرەندى

جۇمىرتقانى ساقتاي دا، تۇتىنا دا ءبىلىڭىز

جولدانعان ۋاقىتى : 2018/5/24 12:53:05


  جۇمىرتقا ادامدار تۇرمىسىندا كەم بولسا بولمايتىن ازىقتىق. الايدا،جۇمىرتقانى قالاي ساقتاۋ، قالاي ىستەتۋگە كوپ ادام كوڭىل بولمەيدى. تومەندە جۇمىرتقا تۇتىنۋدا كوڭىل بولەتىن بىرنەشە  تۇيىنگە توقتالامىز.

  جۇمىرتقانى كولدەنەڭ قويۋعا بولمايدى

  جاڭا جۇمىرتقانىڭ اعى قويمالجىڭ بولادى دا، جۇمىرتقانىڭ سارىسى جۇمىرتقانىڭ اعىنىڭ ءدال ورتاسىنا ورنالاسىپ، ۇزاق ساقتالعاندا، اسىرەسە، سىرتقى تەمپەراتۋرا جوعارىلاعان كەزدە جۇمىرتقا اعى سۋسىزدانىپ جۇمىرتقا سارىسىنىڭ تۇراقتىلىعى جويىلادى. وسى كەزدە جۇمىرتقا كولدەنەڭ قويىلسا، جۇمىرتقا سارىسىنىڭ سالماعى جۇمىرتقا اعىنىڭ سالماعىنان تومەندەپ كەتەدى دە جۇمىرتقا سارىسى  جوعارى قالقىپ شىعىپ، جۇمىرتقا قابىعىنا جابىسىپ، جۇمىرتقا قابىعى بۇزىلادى. سوندىقتان جۇمىرتقانى كولدەنەڭ  قويىپ ساقتاۋعا  بولمايدى.

  مىناداي ىستەۋ ارقىلى جۇمىرتقانى ەكى ايدان ارتىق ساقتاۋعا بولادى

  1. بازاردان اكەلگەن جۇمىرتقانى ۋاعىندا توڭازىتقىشتىڭ سالقىن ساندىعىنا دۇرىس قويۋ كەرەك. ادامدار ادەتتە جۇمىرتقانى ساتىپ اكەلگەننەن كەيىن توڭازىتقىشتىڭ ىشىنە قالاي بولسا سولاي قويا سالادى. مۇندا جۇمىرتقانىڭ ۇلكەن جاعىن جوعارى، كىشىلەۋ جاعىن تومەن قاراتىپ قويۋ. وسىلاي بولعاندا جۇمىرتقا سارىسى جوعارى قاراي  كوتەرىلىپ، ميكروپتىڭ  جۇمىرتقا سارىسىن بۇزۋىنان  ساقتانۋعا ءارى جۇمىرتقانى ۇزاق ۋاقىت ساقتاۋعا بولادى.

  2. جۇمىرتقانى وڭاي بۋلاناتىن زاتتارمەن بىرگە ساقتاۋعا بولمايدى. ناقتىلاپ ايتقاندا، جۇمىرتقانى سارىمساق، جەمجەمىل، قىزىل بۇرىش سياقتى ءيىسى كۇشتى ازىقتىقتارمەن بىرگە قويعاندا، مۇنداي ونىمدەر جۇمىرتقا قابىعىنىڭ تىنىس ساڭلاۋى ارقىلى جۇمىرتقانىڭ ىشىنە كىرىپ، جۇمىرتقانى بۇزادى.

  3. توڭازىتقىشتا ساقتالعان جۇمىرتقانى  توڭازىتقىشتان الىپ شىققاننان كەيىن تەزدەتىپ پايدالانۋ كەرەك، ونى ۇزاق ساقتاۋعا نەمەسە قايتالاي توڭازىتقىشقا  قويىپ ساقتاۋعا بولمايدى. ويتكەنى، جۇمىرتقا توڭازىتقىشتان شىعارىلعاننان كەيىن سۋىق ورتادان جىلى ورتاعا بارىپ، جۇمىرتقانىڭ سىرتى دىمقىلدانادى، وسىنداي جاعدايدا باكتەريالار مەن ميكرو ورگانيزمدەر جابال ءوربىپ، جۇمىرتقا قابىعىنان جۇمىرتقانىڭ ىشىنە وتەدى. سوندىقتان جۇمىرتقانى توڭازىتقىشتان  الىپ  شىققاننان  كەيىن دەرەۋ ىستەتكەن ءجون.

  4. جۇمىرتقانى ساقتاۋدان بۇرىن جۋۋعابولمايدى. ءىشىنارا جۇمىرتقانىڭ سىرتى تازا بولمايتىندىقتان، ادامدار جۋىپ ساقتاۋ ارقىلى باسقا ازىقتىقتاردىڭ بىلعانۋىنان ساقتانادى، ءبىراق جۇمىرتقانى جۋۋ بارىسىندا جۇمىرتقانىڭ قابىعىنداعى جارعاقشا بۇلىنەدى دە باكتەريالار مەن ميكرو ورگانيزمدەر جۇمىرتقاعا وڭاي ءسىڭىپ، جۇمىرتقانىڭ ساپاسى وزگەرەدى. جۇمىرتقانى جۋىپ ساقتايمىز دەگەندەر بولسا، جۋىلعان جۇمىرتقانى ساقتىق قالتاسىنا نەمەسە حاۋىپسىز ساقتىق جارعاعىنا وراپ ساقتاسا، جۇمىرتقانىڭ ساپاسىنا كەپىلدىك ەتۋگە بولادى.

  5. ايىرىم ساقتاۋ. ۇيدە توڭازىتقىش بولماعان جاعدايدا، ءاربىر  جۇمىرتقانى  مۇمكىندىگىنشە تازا قاعازعا نەمەسە شۇپەرەككە وراپ ساقتاۋ كەرەك. مۇندا ءاربىر جۇمىرتقانى بولەك-بولەك وراپ، وزىندىك ورتا جاساۋ  كەرەك،بۇل ءارى جۇمىرتقانى اۋا وزگەرىسنەن ساقتاۋعا پايدالى بولسا، ەندى بىر جاعىنان، باكتەريالار مەن ميكرو ورگانيزمدەردىڭ جۇمىرتقاعا ءسىڭۋىن ازايتىپ، جۇمىرتقانىڭ حاۋىپسىز ساقتالۋ ۋاقىتىن ۇزارتادى.

  ۇزاق ساقتالعان جۇمىرتقانى جەمەڭىز

  جۇمىرتقا ساپاسىنىڭ وزگەرۋى ساقتاۋ  ۋاقىتى جانە ساقتاعان كەزدەگى تەمپەراتۋرامەن تىعىز قاتىستى بولادى. ەلىمىز سولتۇستىك وڭىرىندە جازداعى ءۇي ءىشىنىڭ تەمپەراتۋراسى قالىپتى بولعان جاعدايدا 30 دا 35 كۇن ساقتاۋعا، قىستا نولدەن تومەن 15 سەلتسي گرادۋستا 40 تا  50 كۇن ساقتاۋعا بولادى، وسىنداي جاعدايدا جۇمىرتقا بۇزىلا قويمايدى. اۋا تەمپەراتۋراسى جوعارى ءارى ىلعال بولاتىن وڭتۇستىكتە جۇمىرتقانى 25 تە 40 كۇن ساقتاۋعا بولادى. اۋا تەمپەراتۋراسى 25 سەلتسي گرادۋس بولعاندا جۇمىرتقانىڭ ساپاسىنىڭ وزگەرۋى تەز بولادى.
 
  بۇدان تىس، جۇمىرتقانىڭ بازارعا شىعارىلعان ۋاقىتى، جۇمىرتقانىڭ وندىرىلگەن مەزگىلى مەن زاۆوتىڭ قوراپتاعان كەزدەگى ۋاقىتىن شىعارىپ تاستاعان ءجون. جۇمىرتقا قانشا جاڭا بولعان سايىن ساپاسى سونشا  جاقسى بولادى، جۇمىرتقانىڭ ساقتالۋ نەمەسە بازارعا كىرگىزىلگەن كەزدەگى  ۋاقىتى انىق جازىلۋ كەرەك، وسىلاي بولعاندا جۇمىرتقانىڭ قورەكتىك قۇنى جوعارى بولادى.

   قارتتاردىڭ جۇمىرتقا سارىسىن جەۋدەن الاڭداۋىنىڭ قاجەتى جوق
 
  ءداستۇرلى كوزقاراستا جۇمىرتقانىڭ قۇرامىندا حولەستەرين جوعارى، ول ادامداردى جوعارى قان قىسىمى اۋرۋىنا، ارتەريانىڭ  قاتايۋ اۋرۋىنا، ايدارشا ارتەريانىڭ قابىنۋىنان جابىسقان جۇرەك ءتاجى ارتەريا اۋرۋىنا جانە ميعا قان قۇيىلۋ اۋرۋىنا  شالدىقتىراتىن باستى فاكتور دەپ قارالعان. سوندىقتان كوپتەگەن ادام، اسىرەسە ورتا جاستاعىلار مەن قارتتار جۇمىرتقا سارىسىن جەۋدەن قورقادى. اق ش-تىڭ قورەكتىك ماماندارى جۋىردا جۇمىرتقا مەن حولەستەريندى ارناۋلى زەرتتەيتىن گرۋپپا قۇرىپ، 50 مەن 65 جاس ارالىعىنداعى 116 ەرگە جارىم جىل تاجىريبە جاساعان، ولار الدىمەن تاجىريبەگە قاتىناسقان ءارقايسى ادامنىڭ دەنەسىندەگى حولەستەرين مولشەرىن تىزىمگە  العان سوڭ، وسى توپتاعى ادامدارعا الدىمەن جالعاستى ءۇش اي جۇمىرتقا جەگىزبەي، ولاردىڭ دەنەسىندەگى حولەستەرين مولشەرىن ولشەگەن، سونان سوڭعى 3 ايدا ءارقايسى  ادامعا كۇنىنە ەكىدەن جۇمىرتقا جەگىزگەن، 90 كۇننەن كەيىن ولاردىڭ دەنەسىندەگى حولەستەرين مولشەرىن تاعى ولشەگەن، ناتيجەدە سىناققا قاتىناسقان ادامداردىڭ دەنەسىندەگى حولەستەرين مولشەرىنە جەگەن جۇمىرتقا  ەشقانداي اسەر ەتپەگەن.

  وسى سىناققا دۇنيە مەديتسيناسى ايرىقشا كوڭىل ءبولىپ، جۇمىرتقانىڭ قۇرامىندا بەلوك، ماي، ۆيتامين A، ۆيتامين B2، ۆيتامين B6، ۆيتامين D، تەمىر، كالتسي، فوسفور قاتارلى قورەكتىك قۇرام ءبىرشاما  مول ەكەنىن بايقادى، ماماندار قارتتار كۇنىنە ءبىر دە  ەكى جۇمىرتقا جەگەندە  (جۇمىرتقا سارىسىن دا قامتيدى)  دەنساۋلىققا پايدالى دەپ قارادى، ارينە قالىپتان تىس كوپ جەۋگە بولمايدى. 
 اۋدارعان _ قۇرىلىسحان ءتاليان قىزى

  رەداكتورى : جىگەر ومىربەك ۇلى                                           


  تورابىمىزدان ماقالا كوشىرەتىن بولساڭىز، توراپ اتىن بەرىپ قويۋدى ۇمىتپاڭىز، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگىن قۋزاستىرامىز.
  مىسالى: « تارباعاتاي اقپارات تورابىنان »الىندى