ەەڭ جاڭا مازمۇندار
2019-جىلى 9-ايدىڭ 13-كۇنى 212-سان
اۆتونوميالى رايون 35-رەتكى وقىتۋشىلار مەرەكەسىن قۇتتىقتاۋ جانە وقۋ-اعارتۋ جۇيەسىندەگى
شي جينپيڭ بۇكىل ەلدىڭ وقۋ-اعارتۋ جۇيەسىندەگى وزات كوللەكتيۆتەر مەن وزات جەكەلەردىڭ ۋاكىلدەرىمەن كەزدەستى
ءدوربىلجىن: وسى زامانعى اۋىل شارۋاشىلىعى شارۋالاردى دوڭگەلەك داۋلەتكە ۇمتىلۋعا جەتەلەدى
جۇڭچيۋ مەرەكەسىندە تىلەكتەرى توعىستى
جاڭا ءۇي سالىپ، جاڭا قونىسقا كوشىپ، كەدەي بۇقارانىڭ تۇرمىسى جاقسارا ءتۇستى
2019-جىلى 9-ايدىڭ 12-كۇنى 211-سان
رەفورمانىڭ جۇيەلى، شوعىرلى، سايكەستى، جوعارى ءونىمدى بولۋىن كۇشەيتىپ، ءار جاقتاعى ءتۇزىمنىڭ اناعۇرلىم كەمەلدەنۋىن، اناعۇرلىم تۇلعالانۋىن ىلگەرىلەتەيىك
قابىر كۇزەتۋشى جاڭ چيۋلياڭ قۇرباننىڭ تۋىستارىن ىستىق ىقىلاسپەن قارسى الدى
سۇيىسپەنشىلىكپەن ءومىر جەلكەنىن اشتى
شاۋەشەك قالاسىنىڭ ساياحات كورىنىس تۇيىندەرى (4)
جۇڭچيۋ مەرەكەسىندە باس قوسىپ، سەزىمدەرىن توعىستىردى
2019-جىلى 9-ايدىڭ 11-كۇنى 210-سان
قۇرباننىڭ تۋىس-تۋعاندارى كەلىپ ازا ءبىلدىرىپ، بەيياڭ تاۋىن جاسپەن جۋدى
جاڭا جۇڭگونىڭ دۇنيەگە كەلۋى
قابىر كۇزەتۋشى جاڭ چيۋلياڭ قۇربانداردىڭ تۋىستارىن قارسى الۋعا تولىق دايىندىق كوردى
اكىمشىلىك مەكەمەسى 2019-جىلعى كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋ ارناۋلى تاقىرىپتىق ۇيرەنۋىن وتكىزدى
ايماق جاڭا داۋىردەگى وركەنيەتتى امالياتتا ايگىلەۋ ورتالىعى جانە اۋدان دارەجەلى توعىسپالى مەديا ورتالىعى قۇرىلىسىن ناق مايداندا كوزدەن كەشىرىپ، ىلگەرىلەتۋ ءماجىلىسىن اشتى
مەرەكەنى قۇتتىقتاپ، ۇستازدارعا العىستارىن ءبىلدىردى
نەگىزگى تاقىرىپتىق تاربيەنى ىشكەرىلەي تىڭعىلىقتى ورىستەتىپ، جاڭا دامۋ ۇستانىمىن دايەكتىلەندىرىپ، تياناقتاندىرىپ، قۇمىلدى شينجياڭنىڭ جوعارى ساپالى دامۋىنىڭ ماڭىزدى ارتۋ ۇيەگىنە اينالدىرۋ كەرەك
ايماق 35-رەتكى وقىتۋشىلار مەرەكەسىن قۇتتىقتاۋ اڭگىمە ءماجىلىسىن اشتى
لياۋنيڭ ولكەلىك جازۋشىلار قوعامىنىڭ دەرەك جيناۋ ۇيىرمەسى ايماعىمىزعا كەلدى
قۇربان نياز،يوۋ لياڭيىڭ 7 -كەزەكتى مەملەكەتتىك ءمورال ۇلگىسى داڭق اتاعىنا يە بولدى
«ەكىدەن تارىقتىرماۋ، ءۇشتى قامتاماسىز ەتۋ»دەگى كورنەكتى ماسەلەلەردى تىعىز كوزدەپ، نىسانادان جازباي، كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋ شايقاسىن جاقسى جۇرگىزەيىك
2019-جىلى 9-ايدىڭ 10-كۇنى 209-سان
«لاڭكەستىككە قارسى تۇرۋ،ۇشقارىلىقتى الاستاۋ جانە ادامدىق ۇقىقتى قامتاماسىز ەتۋ» حالىقارالىق زەرتتەۋ-تالقى ءماجىلىسى ۇرىمجىدە اشىلدى
تاماشا سالتتى دارىپتەپ، وڭ ەنەرگيانى اسقاقتاتامىز
بۇل ارا ۇلتتار ىنتىماعىنان ۇلگى كورسەتەتىن قالا
مەرەكەنى تۋىسىممەن بىرلىكتە وتكىزدىم
تاماشا سالتتى دارىپتەپ، وڭ ەنەرگيانى اسقاقتاتامىز

قىس پەن كوكتەمدە بالالار دەنساۋلىعىن قورعاۋدا كوڭىل بولەتىن ىستەر

جولدانعان ۋاقىتى : 2019/3/4 19:40:07


  قىس پەن كوكتەمدە تىنىس جولى اۋرۋلارى _ دەنە ارەكەتى مەن يممۋنيتەت جۇيەسى جەتىلمەگەن بالالاردا كوپ كەزىگەدى. مەرەكە دەمالىسىندا تۋىسشىلاۋ، ساياحاتتاۋ قاتارلى قيمىلدار. ازىقتانۋ،دەم الۋ جانە تۇرمىس ريتىمىن بۇزىپ، بالالاردىڭ اس قورىتۋ جۇيەسىنە ۇلكەن سىناق الا كەلەدى. وسى ەكى سالاماتتىق ماسەلەسى كەيدە ءبىر-بىرىنە اسەر ەتەدى. ماسەلەن، بالانى جاقسى ازىقتاندىرا الماۋدان دا يممۋنيتەتى ىقپالعا ۇشىراپ، تىنىس جولى اۋرۋى پايدا بولادى. 

  گۋاڭجوۋ قالالىق انا-بالالار ەمدەلۋ ورتالىعى ىشكى اۋرۋلار امبۋلاتورياسىنىڭ مەڭگەرۋشىسى حى لييا پروفەسسور بىلاي دەيدى: وسى مەزگىلدە بالانى جاقسى باعۋ ءۇشىن، تىنىس الۋ جانە اس قورىتۋ جۇيەسىنىڭ سالاماتتىعىن ءسوزسىز جاقسى قورعاۋ كەرەك.

  بالانى جاقسى تاماقتاندىرماسا دا تىنىس جولى اۋرۋى پايدا بولادى

  حى لييا بىلاي دەيدى: قىس پەن كوكتەم ماۋسىمى الماسقاندا سۋىقتان ساقتانۋعا جانە جىلۋلىققا ءسال كوڭىل بولمەسە تىنىس جولى اۋرۋىنا وڭاي شالدىعادى.

  ايتالىق، شۇعىل حارەكترلى جوعارعى تىنىس جولى  قابىنۋى، تۇماۋ قاتارلى اۋرۋلار. بۇل بالالاردا ەڭ كوپ كەزىگەتىن ءار ءتۇرلى سەبەپتەن پايدا بولعان جوعارعى تىنىس جولى قابىنۋ اۋرۋى بولىپ، تۇشكىرۋ، مۇرىننان سۋ توقتاماۋ، جوتەلۋ، تاماعى اۋرۋ، تاماعى جىبىرلاۋ، دەنەسى قىزۋ، تاماققا تابەتى تارتپاۋ  قاتارلى اۋرۋ بەينەلەرى بايقالادى.

  ەگەر شۇعىل حارەكترلى كەڭىردەكشە قابىنۋى بولسا _ ۆيرۋس نەمەسە باكتەريا قاتارلى اۋرۋ قوزدىرعىشتار كەلتىرىپ شىعارعان كەڭىردەكشە كىلەگەي قابىعىنىڭ قابىنۋى كوپ كەزىگەدى. سۋىق اۋا، شاڭ-توزاڭ جانە تىتىركەندىرگىش گاز نەمەسە تۇماندى سىمىرسە كەڭىردەك، كەڭىردەكشە كىلەگەي قابىعى شۇعىل حارەكترلى قابىنۋىن تۋدىرادى. مۇندا جوتەلۋ، قاقىرىق كوبەيۋ، قىزۋ جانە تۇماۋعا قاتىستى اۋرۋ بەينەلەرى كەزىگەدى.

  بالالاردىڭ تىنىس جولى قابىنۋىنا وڭاي شالدىعۋىنىڭ سەبەپتەرى تومەندەگى بىرنەشە جاقتان كورىلەدى:

  1.  يممۋنيتەت جۇيەسى تولىق جەتىلمەگەن، مۇرىن قۋىسى تار، كىلەگەي قابىعى جۇقا،كىلەگەي قابىعى سۇيىقتىعىنىڭ ءبولىنۋى جەتەرسىز، ءبىرشاما قۇرعاق، سىرتقى ورتاعا ۇيلەسۋى جانە يممۋنيتەتى تومەن بولعاندا قابىنۋ وڭاي پايدا بولادى.

  2. ازىقتانۋ ءتاسىلى ۇيلەسىمسىز بولسا، ۇقساماعان دارەجەدەگى ازىقتىق جەتىسپەۋ كەلىپ شىعادى دا قارسىلىق قۋاتى تومەندەپ، ۆيرۋس پەن باكتەريا وڭاي جۇعىمدالادى.

  3. ءۇي ىشىنەن الىپ ايتقاندا، قىستا ەسىك-تەرەزە كوپ اشىلمايتىندىقتان اۋا الماسپايدى.

  4. كيىنۋى ۇيلەسىمسىز بولسا، كيىمى وتە جۇقا بولسا سۋىق وتەدى، وتە قالىڭ بولسا تەرلەپ، كيىم دىمقىلدانىپ سۋىق تارتىپ وڭاي تۇماۋ تيەدى.

  5. قىستا سىرتقى شىنىعۋ از بولادى.

  حى لييا بىلاي دەيدى: بالانى جاقسى تاماقتاندىرا الماعاندا تىكە تىنىس جولى اۋرۋىن كەلتىرىپ شىعارادى. امبۋلاتوريادا مىناداي ءبىر جاعداي ءجۇز بەرگەن، بالا جوتەلە بەرگەننەن كەيىن اتا- اناسى ەستىگەندەرى بويىنشا جوتەلدى تيادى دەپ بالاعا كروكوديل سورپاسىن بەرەدى. ناتيجەدە ءىس ناسىرعا شاۋىپ،جوتەلى باسىلعاندى قويىپ دەنە تەمپەراتۋراسى جوعارىلاپ كەتەدى. سويتسە كروكوديل ەتىندەگى مول بەلوكتى بالا قورىتا الماي، تاماققا كۇپتى بولىپ قالعان.

  حى لييا : بالالار تۇماۋراتىپ قىزىعاندا مىناداي جولدارمەن كۇتىمدەۋ كەرەك،- دەيدى.
1. دەم الۋعا كوڭىل ءبولۋ،قىزۋى ورلەپ تۇرعان بالانى جاتقىزىپ  دەم التۋ ارقىلى ورتالىق نەرۆ جۇيەسىنىڭ تىتىركەنۋىن باسەيتۋ.
2.  اس قورىتۋ جولىندا قالىپسىزدىق بولسا، وڭاي قورىتىلاتىن جەمەكتىكتى از مولشەردە  تاقىل –تاقىل بەرۋ.
3. بالانىڭ ىستىعى ورلەسە ءۇيدىڭ اۋا الماسۋىنا كەپىلدىك ەتۋ،  الايدا بالاعا جەل تيۋدەن ساقتانۋ.
4. ۇيلەسىمدى تەمپەراتۋراداعى جىلىمان سۋمەن دەنەسىن ءسۇرتىپ، فيزيكالىق جولمەن دەنە تەمپەراتۋراسىن ءتۇسىرۋ. ءبىراق بالا سۋىقتان تىتىركەنىپ،جىلاسا بۇنداي ءادىستى قولدانباۋ.
5. بالانى قايناق سۋدى كوپ ىشۋگە ناسيحاتتاۋ، زات الماسۋ تەزدەپ،كوپ تەرلەپ دەنە تەمپراتۋراسى  تومەندەيدى.
6. كيىم مەن كورپە وتە قالىڭ بولماۋ،كيىمى كەڭ دە جايلى بولۋ، سوندا تەر شىعۋعا جانە ىستىعى قايتۋعا  ءتيىمدى بولادى. قىزۋ    تۇسىرەتىن ءدارىنى ىشكەننەن كەيىن تەر كوپ شىعادى،مۇندايدا دىمقىل كيىمدى دەرەۋ اۋىستىرىپ تۇرۋ كەرەك.
الدىن الۋدا كوڭىل بولۋگە ءتيىستى ىستەر
1. كيىم وتە قالىڭ بولماۋ،ەرەسەكتەردەن ءبىر قابات كيىمدى عانا ارتىق كيگىزۋ.
2. قارتتار مەن بالالاردىڭ تۇماۋىنىڭ ءبىر –بىرىنە جۇعىمدالۋىنان ساقتانۋ.
3. ءۇيدىڭ اۋاسىن ۋاعىندا الماستىرىپ،ىلعالدىعىن ارتتىرۋ. ءۇي  ءىشى تەمپەراتۋراسى وتە قۇرعاق بولسا، ۇيگە ءبىر تەگەنە سۋ نەمەسە اۋا ىلعالداعىش قويۋ.
4. سىرتتا ارەكەتتەندىرىپ تۇرۋ.  كۇن اشىق،جەل جوق كەزدە بالالاردى سىرتقا جارىم ساعات تا ءبىر ساعات اينالاسىندا اينالدىرۋ.
5. ۇيلەسىمدى ازىقتاندىرۋ. بالالاردىڭ جاسى مەن ەسەيۋ قاجەتىنە قاراي، دەر كەزىندە قوسىمشا تاماق بەرۋ. جاڭا جەمىس-جيدەك،كوكونىس،جۇمىرتقا جانە ەت قاتارلى ۆيتامين تولىقتايتىن ازىقتىقتاردى بەرۋ،تاماق تاڭداماۋ، سۋ قۇرامىن تولىقتاۋعا كوڭىل ءبولۋ.
اس قورتۋ جولى اۋرۋلارىنان ساقتانۋدا ەڭ ماڭىزدىسى _ اسقازاندى  بۇزىپ الۋدان ساقتانۋ

  مەرەكە كەزىندە بالالار اسقازاندارىن تەز بۇزىپ الادى (ساسىق  كەڭىردەك بولىپ قالادى)، ياعني تاماققا تابەتى تارتپاۋ،ءىشى كەبۋ،ءىشى اۋرۋ،اۋزى ساسۋ،جۇرەگى اينىپ،قۇسۋ قاتارلى اس قورىتۋى جاقسى بولماۋ جانە اسقازان-ىشەك قىزمەتى السىرەۋ قاتارلى اۋرۋلار پايدا بولادى. حى لييا : وسىنداي اۋرۋلاردىڭ كوبى تويا تاماقتانۋ،تويا ءىشۋ، ۇساق-تۇيەك جەمەكتىكتى تاماق ورنىنا جەۋ،ەتتى كوپ جەپ،كوكونىس جەمەۋ،ونىڭ ۇستىنە، ۋاعىندا دەم الماي،ءتۇن  اسىرۋ،تاڭەرتەڭ ۋاعىندا تۇرماي تاڭعى استىڭ ۋاقىتىن وتكىزىپ الۋ،سىرتتا تاماق جەگەندە تازالىقتىڭ جاقسى بولماۋىنان،بالانىڭ اس قورىتۋ جۇيەسىنە تۇسەتىن سالماقتىڭ ارتقانىنان كەلىپ شىعادى، كەيبىر بالالاردىڭ اۋزى ويىلادى،- دەدى.
حى لييا : بالانىڭ جاقسى ازىقتانۋ جانە دۇرىس دەم الۋ داعدىسىن قالىپتاستىرۋىنا كومەكتەسۋ كەرەك،- دەدى.
ەتتى، ەتسىز تاماقتى ارلاستىرىپ بەرۋگە كوڭىل ءبولۋ

  ەتتى جانە ەتسىز تاماقتى ارالاستىرىپ بەرۋگە كوڭىل ءبولۋ،بالالارعا اس قورىتۋدى جەبەيتىن ازىقتىقتاردى، ماسەلەن تەڭىز قۇراعى،اس سۇتتىگەن،بالدىر كوك،جۇپار ساڭىراۋقۇلاق،ءسابىز،لوبى، شومىر قاتارلى كوكونىستى كوپ جەگىزۋ. جاڭا كوكونىستە مول ازىقتىق تالشىق بار بولىپ،مايدى ىدىراتىپ،دەنەدەگى ۋىتتى ايداپ،زات  الماسۋدى تەزدەتەدى. ەگەر ءبىر داستارقاندا ەتتى تاماقتى كوپ جەسە، ەندىگى رەتتە ەتسىز تاماق،كوكونىس جەۋ ارقىلى قورەكتىكتىڭ تەپە-تەڭدىگىن ساقتاۋعا بولادى.

  ۆيتامين تولىقتاۋ،قۇرامىندا ۆيتامين C كوپ بولاتىن جەمىستەر، ماسەلەن: مايمۇل شاپتول،بۇلدىرگەن،اپەلسين،ماندارين قاتارلىلاردى  بەرۋ.
ۇساق-تۇيەك جەمەكتىكتەردى كوپ جەگىزبەۋ

  ءتاتتى قۇرامى نەمەسە تۇزى شىعىڭقى ازىقتىقتاردى كوپ تۇتىنسا قورەكتىك جەتىسپەي، سەمىزدىك پەن تىسكە قانقۇرت تۇسۋدەن سىرت، بالانى رۋحاني جاقتان دەگبىرسىزدەندىرىپ،جىلاۋىق، اشۋشاڭ بولۋعا اپارىپ سوعادى. 

  حى لييا : ىرىمشىك، ايران جانە قانت قوسپاعان كەپتىرىلگەن جەمىس سياقتى اقاۋسىز ازىقتىقتار الىپ بەرۋمەن بىرگە، ونى بالالارعا تەجەي وتىرىپ بەرۋ كەرەك،- دەيدى.

  ەگەر ۇساق-تۇيەك جەمەكتىك جەگىزۋگە تۋرا كەلسە، ەڭ جاقسىسى ەكى ۋاقىتقى تاماقتىڭ ارالىعىندا بەرۋ، ءبىراق مولشەرى كوپ بولماۋ، سوندا كەيىنگى تاماق جەگەنىنە ىقپال جاسامايتىن بولادى.

  سۋسىندى سۋ ورنىنا ىشكىزبەۋ كەرەك

  جەمىس شىرىنى قاتارلى سۋسىندا  قانت مولشەرى جوعارى بولاتىندىقتان سۋ ورنىنا ىشكىزبەۋ.

  سۋدى  از-ازدان كوپ رەت ىشكىزۋ. بالا ابدەن شولدەگەندە ءبىر جولدا قىلقىداتىپ جۇتسا اسقازان قىشقىلىن سۇيىلتىپ، اس قورىتۋدى ناشارلاتادى.

  ەگەر بالا ءسوزسىز سۋسىندىق ىشۋگە ءتيىستى بولعاندا، الما، اپەلسين قاتارلى جەمىستەن شىرىن جاساپ، جىلى سۋ قوسىپ ىشكىزسە بولادى.

  اۋدارعان - مايرا ايتقۇرمان قىزى

  رەداكتورى : جىگەر ومىربەك ۇلى  


  تورابىمىزدان ماقالا كوشىرەتىن بولساڭىز، توراپ اتىن بەرىپ قويۋدى ۇمىتپاڭىز، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگىن قۋزاستىرامىز.
  مىسالى: «تارباعاتاي اقپارات تورابىنان» الىندى

 
powered by IlgharCMS 3.2 www.ilghar.cn