ەەڭ جاڭا مازمۇندار
2022-جىلى 7-ايدىڭ 6-كۇنى 150-سان
2022-جىلى 7-ايدىڭ 6 -كۇنى 150 ـ سان
قىزىل قايىق رۋحىن اسقاقتاتىپ، جاڭا ءداۋىردىڭ نۇر-شۇعىلاسىن ايگىلەدى
ايماعىمىز تۇڭعىش كەزەكتى كاسىپتىك شەبەرلىك باسەكەسىن وزدىردى
لي جۇڭچياڭ: ساقشىلىق ارمانىن سىندارلى ناتيجەسىمەن ۇشتاي ءتۇستى
ەرىكتى قىزمەت وتەۋ ماقساتىن ەستە بەرىك ساقتاپ، جاسىل تاۋ، تۇنىق سۋدى جانىنداي قورعادى
ايماق 4-كەزەكتى باسشى كادرلاردىڭ ەكونوميكانىڭ جوعارى ساپالى دامۋىن ىلگەرىلەتۋ قابىلەتىن، ساپاسىن جوعارىلاتۋ ارناۋلى كۋرسىن وتكىزدى
تەاتر كوركەمونەرىن ايگىلەپ، كوركەمونەر اۋىس -كۇيىسىن ىلگەرىلەتتى
قۇربان ايت مۋزيكا كەشى وتكىزىلدى
120 ءتۇرلى سالىق جيناۋ كاسىبىن شوعىرلى ۇلگىدە شينجياڭ بويىنشا ءبىر تۇتاس ءبىتىرۋ جۇزەگە استى
«شي جينپيڭ ەل باسقارۋ جونىندە» 4 - تومى شياڭگاڭدا تاراتىلدى
اۋلاسىندا ارا باعىپ اۋقاتتاندى
سۇرلەمدىك جۇگەرىگە وراق سالىندى
جەمىس جۇگەرى بازارعا سالىندى
شىعىس سولتۇستىك ازاتتىق رايونىنا اتتانۋ بۇراڭ دا شۇعىلالى ساپاردى ايگىلەدى
جاڭ يانجۇي: اۋا رايىن بارلاۋشى مامان
شيحۋ: بالىق اۋلاۋدى دانەكەر ەتىپ، اۋىل - قىستاق ساياحاتىن ىلگەرىلەتتى
ايماقتىق حالىق قۇرىلتايى قىزمەت كوميتەتى 2022 -جىلعى 2 -رەتكى ءماجىلىسىن اشتى
تارباعاتاي ايماعى 2 - توپتاعى ساۋداگەر شاقىرىپ، قارجى ەنگىزۋ نىساندارىنا شوعىرلى قول قويۋ جانە الدىڭعى جارىم جىلداعى ساۋداگەر شاقىرىپ، قارجى ەنگىزۋ قىزمەتىن قورىتىندىلاۋ ءماجىلىسىن اشتى
2022-جىلى 7-ايدىڭ 5 -كۇنى 149 ـ سان
”ءبىر ەل، ەكى ءتۇزىم“ − جاقسى ءتۇزىم، وعان، ءسوز جوق، ۇزاق ۋاقىت تاباندى بولۋ كەرەك
العىس جىرىن پارتياعا ارنادى
”ياۋجانزىنى تانىستىرۋشىنىڭ“ ەستەلىگى
اۆتونوميالى رايوننىڭ پارتيا، ۇكىمەت ۋاكىلدەر ۇيىرمەسى حىبەيدا ۇيرەنۋدە، تەكسەرۋدە بولدى
تيانشان الابى جاراسىمدىلىق كارتيناسىمەن كەستەلەندى
پارتيانىڭ 100 جىلدىق كۇرەسىنىڭ تاريحي تاجىريبەلەرىن اناعۇرلىم ويداعىداي يگەرۋ جانە قولدانۋ كەرەك
شي جينپيڭ شياڭگاڭ عىلىم باقشاسىندا قىزمەت تەكسەردى
شياڭگاڭ وتان قۇشاعىنا ورالعاندىعىنىڭ 25 جىلدىعىن قۇتتىقتاۋ جينالىسى جانە شياڭگاڭ ەرەكشە اكىمشىلىك رايونى 6 - كەزەكتى ۇكىمەتىنىڭ مىندەتكە وتىرۋ سالتى سالتاناتپەن وتكىزىلدى
شي جينپيڭ شياڭگاڭعا باردى
2022-جىلى 7-ايدىڭ 4 -كۇنى 148 ـ سان

مەنىڭ اكەم – ەديسون

جولدانعان ۋاقىتى : 2013/12/9 16:06:47

چارليز ەديسون ( ا ق ش )


  ا ق ش-تىڭ جاڭا جەرسي شتاتى مانلو باقشاسىنداعى تاجىريبەحانادا اكەم -ەديسون تىنىم الماستان ارلى-بەرلى شاپقىلاپ ءجۇر. ماڭداي شاشى قوبىراپ، قىرتىستانعان ەتەگىنە داق جۇققان كيىمىن حيميالىق دارىلەر شۇرق-شۇرق تەسىپ  كەتكەن.  رەفورماشىل ادامنىڭ كەيپىنە مۇلدە ۇقسامايدى. ءوزى دە سالاۋاتقا  بوي ۇراتىنداي جان ەمەس-تى. ءبىر جولى ماڭىزدى ءبىر ادام سۇحپات بارىسىندا اكەمنەن «ىلگەرى كوپتەگەن سيلىق پەن ماراپاتتارعا يە بولعان شىعارسىڭ؟» دەپ سۇرادى. اكەم وعان: «و، ءيا، ۇيدە ەكى قۇمىرا اراق تۇر. شەشەسى سيلاعان» دەدى. « شەشەسى» دەگەنى ءوزىنىڭ ايەلىن، ياعني مەنىڭ انامدى مەڭزەگەنى.

  اكەم جۇمىسقا قاتتى بەرىلگەن ادام. ءار كۇنى دەرلىك 18 ساعاتتان ارتىق جۇمىس ىستەيدى. ونىڭ ويىنشا ۇيقى بەينە ءدارى ىسپەتتى. ءبىر رەتكى دوزاسى كوپ بولىپ كەتسە، ادامنىڭ ميى سەرگەك بولماي قالادى. ۋاقىتىڭدى زايا جىبەرەسىڭ، تالابىڭا تۇساۋ  تۇسەدى، ورايدان ايىرىلاسىڭ.

  كەيبىرەۋلەر: «ول تيتتەي دە جەڭىلىسكە ۇشىراپ كورگەن جوق پا؟ » دەپ سۇرايدى. ارينە، جەڭىلىسكە ۇشىراعان. ول ۇنەمى ساتسىزدىككە  جولىعادى. ونىڭ  تۇڭعىش  تاپقىرلاعان ءونىمى سايلام بەلەتىن ەلەكترلى تىزىمگە الۋ اسپابى ەدى، تومەن دارەجەلى تەمىر رۋداسىن ماگنيتتىك قاسيەتپەن  ايىرا الاتىن.  كەيىن كەلە ساقتالعان قورى مول جوعارى دارەجەلى تەمىر رۋداسى اشىلعان سوڭ، جاڭاعى ءونىمى كەرەكسىز بولدى.

  ءبىراق ول ساتسىزدىكتەن ۇرەيلەنە، ءبىر ورىندا كىبىرتىكتەپ قالعانى جوق. جاپاسى جەتەرلىك ءبىرقىدىرۋ تاجىريبەلەردەن سوڭ، سۇلكىنى تۇسكەن قىزمەتتەسىنە: «ءبىز ساتسىزدىككە جولىققان جوقپىز. قازىر  كەمىندە  مىڭ  ءتۇرلى امالدىڭ ىسكە اسپايتىنىنان حابارلى بولدىق. وسى تاجىريبەلەر بولعاندىقتان ىسكە اساتىن ءادىس-امالدى تابۋ وڭايعا تۇسەدى» دەيدى.

  اقشا مەن بايلىققا دا سامارقاۋ پوزيتسيا ۇستاندى. ونىڭ ويىندا اقشا -ءبىر ءتۇرلى شيكىزات. بەينە مەتال ىسپەتتەس. ونى جيا بەرگەننەن گورى قاجەتكە قاراي جۇمساپ تۇرعان ابزال. 

  ءبىر كۇنى اكەم كەن رۋداسىن جانشىپ ۇساتاتىن ماشينانىڭ يقۋاتىن باقىلادى. ول ماشينانىڭ جۇمىس اينالىمىنا ريزا بولماي، ماشينانى مەڭگەرىپ تۇرعان جۇمىسشىعا بۇيرىق بەردى:

  -قارقىندى جوعارىلات.

  -باتىلىم بارمايدى، -دەدى جۇمىسشى، -قارقىندى ەندى جوعارىلاتاتىن بولساق، ماشينا كەرەكتەن شىعادى.

  اكەم جۇمىسشىعا بۇرىلا قاراپ:

  -ەدارد، مىنا ماشينا قانشا اقشا تۇرادى؟ -دەدى.

  -25 مىڭ دوللار.

  -بانكەگە قويعان اقشامىزدىڭ توپانى جەتە مە؟ ماشينا قارقىنىن ەندى ءبىر دارەجە كوتەر.

  ماشينانى مەڭگەرىپ تۇرعان جۇمىسشى قوزعاۋشى كۇشتى ارتتىرىپ، تاعى دا ەسكەرتۋ جاسادى:

  -ماشينا تىم گۇرىلدەپ كەتتى. قوپارىلىس تۋىلسا ءبارىمىز قۇريمىز!

  -ەشتەڭە ەتپەيدى، -دەدى اكەم داۋىستاپ، -قارقىندى جوعارىلاتا بەر!

  گۇرىل بارعان سايىن كۇشەيىپ، كوپشىلىك ارتقا قاراي شەگىنشەكتەپ تاسالانا باستادى. كەنەت گۇرس ەتكەن داۋىس شىعىپ، ماشينا جارقىشاقتارى جان-جاققا  شاشىرادى.  رۋدا ۇساقتاعىش ماشينانىڭ كۇل-تالقانى شىقتى.

  -قانداي ەكەن؟-دەدى جۇمىسشىلار باستىعى اكەمە قاراپ،-مىنا تاجىريبەدەن تاعى نەنى ۇيرەنۋگە بولادى؟
اكەم كۇلىمسىرەي ءتىل قاتتى:

  -ماشينا جاساۋشىنىڭ بەلگىلەگەن قوزعاۋشى كۇش شاماسىن %40 جوعارىلاتۋعا بولاتىنىن ۇيرەندىك. تەك ەڭ زور شەكتەن اسىرماساق قانا بولعانى. قازىر مەن تاعى ءبىر ماشينا جاساپ، ءونىم قۇنىن ارتتىرۋىما بولادى.

  اكەم قارشادايىنان-اق ساڭىراۋ بولاتىن. ول تەك قاتتى ايعاي مەن كۇشتى شىققان دىبىستاردى عانا ەستي  الاتىن. ءبىراق ءوزىنىڭ بۇل كەمىستىگىنە ارلانبايتىن. ول: « 12 جاسىمنان باستاپ قۇستىڭ سايراعانىن ەستي المادىم. قۇلاعىمنىڭ ساڭىراۋلىعى ماعان بوگەت بولعان جوق، كەرىسىنشە پايدالى بولدى ما دەپ  ويلايمىن » دەيتىن. ونىڭ ويىنشا قۇلاعى ساڭىراۋ بولعاندىقتان ەرتە حات تانىپ، كىتاپ وقىدى. ەلمەن ماعىناسىز اڭگىمە دۇكەن قۇرماي، كوپ ۋاقىتىن ۇنەمدەپ قالعان.

  بىرەۋلەر اكەمنەن وزىڭە  نەگە تىڭداعىش تاپقىرلاپ المايسىڭ دەگەندە، ول ۇنەمى: « وتكەن 24 ساعاتتا تىڭداعان دىبىستاردىڭ ىشىندە قانشاسى تىڭداماسا بولمايتىندارى ەدى؟ » دەپ جاۋاپ  قايتاراتىن.  ودان  كەيىن: «ەگەر بىرەۋدىڭ ايعايلاۋىنا تۋرا كەلسە، وندا ول، ءسوزسىز، وتىرىك ايتپايدى» دەپ ايتارىن تولىقتاي تۇسەتىن.

  اكەم قىزمەتتەن شەگىنگەن ەمەس، قارتايام-اۋ دەپ دە قايعىرعان ەمەس. 80 جاسقا شىققانىندا ول بۇرىننان  ات ءىزىن سالىپ كورمەگەن تىڭ سالا -وسىمدىك عىلىمىن زەرتتەۋدى باستاپ، جەرگىلىكتى وسىمدىكتەردىڭ ىشىنەن كاۋچۇكتىڭ كەلۋ قاينارىن قاراستىردى. اكەم مەن كومەكشىلەرى 17 مىڭ تۇردەن ارتىق وسىمدىككە تاجىريبە جاساپ، ولاردى ءبىر-بىردەن تۇرگە ايىرىپ شىقتى. سوڭىندا استىرا تۇقىمداس وسىمدىكتەردەن كوپ مولشەردە كاۋچۇك شىرىنىن الۋ ءادىسىن تاپقىرلادى. 

  84 جاسقا كەلگەندە، اكەم نەسەپكە ۋلانۋدان ومىرىنە حاۋىپ ءتوندى. نەشە ونداعان احپارات-مەديا تىلشىلەرى ونىڭ ناۋقاس جاعدايىنا تىلشىلىك جاساپ، كۇنى بويى جانىندا بولدى. شيپاگەر ساعات سايىن اكەمنىڭ جاعدايىن تىلشىلەرگە: « لامپوچكا ءالى جانىپ تۇر» دەپ حابارلاپ وتىردى.  1931-جىلى 18-قازان تۇستەن بۇرىن ساعات 3 تەن 24 مينۋت وتكەندە «لامپوچكا ءسوندى» دەگەن سۋىق حابار تارادى.

  جەرلەۋ سالتى وتكىزىلەتىن كۇنى ا ق ش ۇكىمەتى اكەم ەديسونعا ازا تۇتۋ جانە قۇرمەت ءبىلدىرۋ ماقساتىندا بۇكىل مەملەكەت كولەمىندە  ەلەكتردى ءبىر مينۋت توقتاتۋدى ۇيعارعان ەدى. ءبىراق ولاي بولعاندا تىم ۇلكەن بوداۋ بەرىلەتىنىن، ونىڭ ۇستىنە حاۋىپتى زارداپ تۋىلۋ مۇمكىندىگىن ەسكەرىپ، سوڭىندا تەك ءبىر ءبولىم وڭىرلەردىڭ ەلەكترىن ءسوندىردى.

  العا باسۋدىڭ تەگەرشىگى توقتاماق ەمەس. ءدال وسىلاي ىستەۋگە اكەمنىڭ ارۋاعى دا ريزا بولارى حاق.

  ونىڭ ءومىرى باتىرلاردىڭ ءومىرى. ول سانسىز قيىنشىلىقتاردى جەڭىپ، تاپقىرلىقتارى ارقىلى الەمدى وزگەرتتى. دەسەدە، اتاق پەن بايلىققا پىسقىرىپ قارامادى. وسىنداي ادامعا ۇلى دەگەننەن باسقا تەڭەۋ لايىق كەلە قويماس. ونىڭ ەڭبەكتەرىن تاريح جادىندا ماڭگى ساقتايتىن بولادى.
 
 اۋدارعان- قۋات جۇماش ۇلى
 

  رەداكتورى : ءجازيرا قاجىكەن قىزى
 
  تورابىمىزدان ماقالا كوشىرەتىن بولساڭىز ، توراپ اتىن بەرىپ قويۋدى ۇمىتپاڭىز، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگىن قۋزاستىرامىز.
  مسالى: «تارباعاتاي اقپارات تورابىنان» الىندى.

 
 
powered by IlgharCMS 3.2 www.ilghar.cn