ەەڭ جاڭا مازمۇندار
2022-جىلى 7-ايدىڭ 6-كۇنى 150-سان
2022-جىلى 7-ايدىڭ 6 -كۇنى 150 ـ سان
قىزىل قايىق رۋحىن اسقاقتاتىپ، جاڭا ءداۋىردىڭ نۇر-شۇعىلاسىن ايگىلەدى
ايماعىمىز تۇڭعىش كەزەكتى كاسىپتىك شەبەرلىك باسەكەسىن وزدىردى
لي جۇڭچياڭ: ساقشىلىق ارمانىن سىندارلى ناتيجەسىمەن ۇشتاي ءتۇستى
ەرىكتى قىزمەت وتەۋ ماقساتىن ەستە بەرىك ساقتاپ، جاسىل تاۋ، تۇنىق سۋدى جانىنداي قورعادى
ايماق 4-كەزەكتى باسشى كادرلاردىڭ ەكونوميكانىڭ جوعارى ساپالى دامۋىن ىلگەرىلەتۋ قابىلەتىن، ساپاسىن جوعارىلاتۋ ارناۋلى كۋرسىن وتكىزدى
تەاتر كوركەمونەرىن ايگىلەپ، كوركەمونەر اۋىس -كۇيىسىن ىلگەرىلەتتى
قۇربان ايت مۋزيكا كەشى وتكىزىلدى
120 ءتۇرلى سالىق جيناۋ كاسىبىن شوعىرلى ۇلگىدە شينجياڭ بويىنشا ءبىر تۇتاس ءبىتىرۋ جۇزەگە استى
«شي جينپيڭ ەل باسقارۋ جونىندە» 4 - تومى شياڭگاڭدا تاراتىلدى
اۋلاسىندا ارا باعىپ اۋقاتتاندى
سۇرلەمدىك جۇگەرىگە وراق سالىندى
جەمىس جۇگەرى بازارعا سالىندى
شىعىس سولتۇستىك ازاتتىق رايونىنا اتتانۋ بۇراڭ دا شۇعىلالى ساپاردى ايگىلەدى
جاڭ يانجۇي: اۋا رايىن بارلاۋشى مامان
شيحۋ: بالىق اۋلاۋدى دانەكەر ەتىپ، اۋىل - قىستاق ساياحاتىن ىلگەرىلەتتى
ايماقتىق حالىق قۇرىلتايى قىزمەت كوميتەتى 2022 -جىلعى 2 -رەتكى ءماجىلىسىن اشتى
تارباعاتاي ايماعى 2 - توپتاعى ساۋداگەر شاقىرىپ، قارجى ەنگىزۋ نىساندارىنا شوعىرلى قول قويۋ جانە الدىڭعى جارىم جىلداعى ساۋداگەر شاقىرىپ، قارجى ەنگىزۋ قىزمەتىن قورىتىندىلاۋ ءماجىلىسىن اشتى
2022-جىلى 7-ايدىڭ 5 -كۇنى 149 ـ سان
”ءبىر ەل، ەكى ءتۇزىم“ − جاقسى ءتۇزىم، وعان، ءسوز جوق، ۇزاق ۋاقىت تاباندى بولۋ كەرەك
العىس جىرىن پارتياعا ارنادى
”ياۋجانزىنى تانىستىرۋشىنىڭ“ ەستەلىگى
اۆتونوميالى رايوننىڭ پارتيا، ۇكىمەت ۋاكىلدەر ۇيىرمەسى حىبەيدا ۇيرەنۋدە، تەكسەرۋدە بولدى
تيانشان الابى جاراسىمدىلىق كارتيناسىمەن كەستەلەندى
پارتيانىڭ 100 جىلدىق كۇرەسىنىڭ تاريحي تاجىريبەلەرىن اناعۇرلىم ويداعىداي يگەرۋ جانە قولدانۋ كەرەك
شي جينپيڭ شياڭگاڭ عىلىم باقشاسىندا قىزمەت تەكسەردى
شياڭگاڭ وتان قۇشاعىنا ورالعاندىعىنىڭ 25 جىلدىعىن قۇتتىقتاۋ جينالىسى جانە شياڭگاڭ ەرەكشە اكىمشىلىك رايونى 6 - كەزەكتى ۇكىمەتىنىڭ مىندەتكە وتىرۋ سالتى سالتاناتپەن وتكىزىلدى
شي جينپيڭ شياڭگاڭعا باردى
2022-جىلى 7-ايدىڭ 4 -كۇنى 148 ـ سان

«بالانىڭ ءمىنى _ اتا-انانىڭ ءمىنى»

جولدانعان ۋاقىتى : 2014/10/13 11:25:48

ديداربەك زاكىرجان ۇلى

  ءومىردى قامشىنىڭ سابىنداي قىسقا دەپ وبرازداپ جاتامىز. ول تەكتەن-تەككە ايتىلعان ءسوز ەمەس. ۋاقىتتىڭ ادام جانىن مەزگىلسىز ۇرلاپ الا جونەلەتىن قاتىگەزدىگىنە قاراي ايتىلعان تۇجىرىم. ءومىر قانشالىق قىسقا بولعانىمەن اقىل يەسى بولعان ادام ونىڭ ءمانىن ءتۇسىنۋ تانىمى، كوزقاراسى ءار الۋان. سوسىن دا قاتەلىك وتكىزىپ الىپ، بارماق تىستەيتىن جايتتەر  ەكىنىڭ ءبىرى كەزىگىپ وتىرادى. قاتەلىك وتكىزۋدىڭ  ءوزى  ەكى ءتۇرلى. ءبىرى، كۇندەلىكتى تۇرمىستا وتكىزەتىن كىشى - گىرىم جۇمىستىڭ اقساۋى، كەشىگۋى، اقىرلاسپاي قالۋى؛ الايدا، ونى ەرتەڭ اقىلعا سالىپ تۇزەتىپ الۋعا بولادى. ەندى ءبىرى، سوڭعى زاردابىن مولشەرلەۋگە كەلمەيتىن كىسىلىكتەن، ادامگەرشىلىكتەن القىپ شىعۋ. بۇل ءومىرىڭدى جالمايتىن قاتەلىك. قاتەلىك وتكىزۋدىڭ ءوزى جەكە ادامنىڭ ومىرگە دۇرىس تانىم ورناتپاۋىنان تۋىلادى.

  وسى  جاعىنان الىپ قاراعاندا، ءبىز قاتەلىكتى تاعى تۇزەتۋگە، تانۋعا بولاتىن ەرەكشەلىگىنە قاراي جەڭىل قاتەلىك دەپ ءبولىپ، ونى «ءمىنسىز ادام بولمايدى» دەيتىن ءپاتۋاعا تۇيىندەسەك، ال ءومىر بويى تۇزەتۋىڭە ورايى كەلمەيتىن، «ماڭگىلىك وكىنىشكە» اينالىپ، وزەكتى ورتەيتىن قاتەلىكتى  سالماعى اۋىر قاتەلىك دەپ ايتامىز.

  ءبىراق، ادام بىتكەن ماڭگىلىك وكىنىش ارقالاپ، ءومىر بويى وتكىزگەن قاتەلىگىنىڭ قارىمجىسىن وتەگىسى كەلمەيدى. «ماڭگىلىك وكىنىشتىڭ» تۋىلۋىنا سەبەپ بولاتىن جاي اشۋ. سول ءۇشىن دە، «ارىستاندى جەڭگەن باتىر ەمەس، اشۋىن جەڭگەن باتىر».

  وتكەندە ءبىر اسحاناعا تاماقتانۋعا  كىرسەم،  ءمالىم  ءبىر اۋداننان كەلگەن اپايىمىز قاسىنداعى قىزىن جەردەن الىپ، جەرگە  سالىپ، ۇرسىپ  وتىر ەكەن. اكەسى ءبىر توعا جان بولسا كەرەك، ءۇنسىز. تەك شىبىن جانى شىرقىراعان انا بايقۇس قىز بالاسىن مىنەپ، جەپ جىبەرۋگە بولسا، جەپ جىبەرەردەي شۇيىلە ءتۇستى. سودان ارەدىگىندە ءسوز سىنالاپ:

  _ءوي، ۇلكەن كىسى! بالاڭىزدى نەگە سونشا بالاعاتتاپ وتىرسىز؟! -دەدىم.

  _ءوي، مىنا بەتىڭ تىلىڭگىر، اش-جالاڭاش جۇرگەندەي جاتاقتاستارىنىڭ اقشاسىن ۇرلاپ، قارابەت بولىپ وتىر! ءوزى بەتىن عانا شيمايلاسا نە دەيسىڭ، مىنا وتىرعان اكەسى  مەن  مەنىڭ بەتىمدى ايمانداي قىلدى عوي. ەندى جۇرتقا نە دەيمىز سوندا؟!-دەپ كويلەگىنىڭ ەتەگىمەن بۇرشاقتاعان كوز جاسىن ءسۇرتتى.

  _ ە، بالا ەمەسپە، كىم قاتەلىك وتكىزبەيدى، بۇدان كەيىن تۇزەتىپ السا بولدى عوي! وقۋدى جاقسى وقى، ۇيرەنۋ ورايى ەكى كەلمەيدى،-دەدىم يىعىمدى قومداپ. قىز بالاسىنا ارا تۇسكەن بولىپ.

  _ ە، بالام-اي، ايتقانعا وڭاي بولعانىمەن، ۇياتقا جولداس بولساڭ كۇيىكتىڭ دەرتى قانشالىق ەكەنىن سوندا بىلەسىڭ. ۇلتىمىزدا: «قىزعا قىرىق ۇيدەن تيىم»، «قىز وسىرسەڭ ۇياتىمەن» دەمەۋشى مە ەدى. جاتاقتاستارىنىڭ اقشاسىن ءبىر ەمەس، بىرنەشە قايتارا ۇرلاسا بۇنى كىم جاقسى كورەدى. جاتاقتاستارى جاتاقتان قۋىپ شىقسا، مۇعالىمى سىنىپتان، مەكتەپ باسشىلارى مەكتەپتەن قۋىپ شىقتى. بالامىز وقۋ وقىپ ءجۇر دەسەك، ايناعا قاراپ ساندەنىپ، ەلدىڭ اقشاسىن تونايتىن  توناۋشىعا  اينالىپ ۇلگىرىپتى،  ۇياتتان  ورتەنىپ وتىرمىن. كورشى-قولاڭ، جولداس-جورالارىم نە دەيدى؟ قىزىن جاقسى تاربيەلەمەگەن دەپ سوگەدى عوي قۋ جانىمدى. قىز قىلىقتى بولسا شەشەنىڭ ماقتانىشى، ال، قىز كەمشىلىگى شەشەنىڭ ءمىنى ەمەس پە؟!-دەدى جىلاپ تۇرىپ. ەندى بۇعان نە دەپ جۇباتۋ ايتاسىڭ.

  ويلامدى انانىڭ جۇرەك تۇكپىرىندەگى ۇرپاق قامى ءۇشىن شىرىلداعان تەكتىلىك، انالىق ار-ۇيات قانداي ءمولدىر، تازا دەشى. مۇمكىن، «ادەپسىز بالا اياققا باسىلعان شوق» دەپ شەجىرە حاتتا كەستەلەگەنى وسى شىعار. «شەشەگە قاراپ قىز وسەدى» دەگەن تەكتىلىكتىڭ ولشەمىنە جىعىلعان انانىڭ جانى شىرقىراماي قايتسىن.

  ول-ول ما، كۇنى كەشە عانا جەتپىس جاستىڭ جەتەگىندە جۇرگەن ءبىر اكەنىڭ ءسوزى ماعان وي سالدى. بەيتانىس كىسىنىڭ كوشەدەگى جۇرگىنشىلەردەن جاتاق سۇراپ جۇرگەنىن كوردىم دە قاسىنا بارىپ شۇيىركەلەسە كەتتىم. راسىندا اۋىلدان كەلگەن بولىپ شىقتى. ارزانداۋ جاتاق بولسا دەگەن سوڭ باعاسى ارزان دا، ورتاسى تازا جاتاققا ورنالاستىردىم. سودان مەنىڭ بايەك بولعان كىشىلىگىمە قاراپ، كەۋدەسىنە قاتقان شەر توڭعاعىن جىبىتۋگە نيەت بايلادى.

  -ە، بالام-اي! سەنى كورىپ كوڭىلىم استان-كەستەڭ. جاسىم جەتپىستىڭ جەتىسىندە. ءبىراق، قايعى-دەرتىم جەتپىس جەتى  قاپ.  ۇيقى  جوق، تاڭ اتقانشا كىرپىگىم قاعىلمايدى!-دەدى كاريا اۋىر كۇرسىنىپ.

  -نەگە،  اقساقال؟! -دەدىم تاۋەكەلگە بەل بايلاپ.

  -نەگە دەيسىڭ عوي؟! ءبارى دە بالا ءۇشىن. ءبىراق، «بالاڭ جامان بولسا، كورىنگەننىڭ مازاعى» دەگەن راس ەكەن. بىلتىر بالام اراق ءىشىپ الىپ، ءوز دوسىن پىشاقتاپ جازىم ەتتى. قازىر سونىڭ جازاسىن وتەۋدە. ال، مەن سونىڭ قاسىرەتىن تارتۋدامىن. جاپ-جاس، بيىل ارەڭ وتىزدا. شەشەسى دە سول دەرتتىڭ ازابىمەن كوز جۇمدى. مەن قۋ جانىمدى سۇيرەتىپ، ءيت تە بولسا، باۋىر ەتىم عوي دەپ ەرتەڭ بۇنداعى ساقشىلاردان قاعاز الىپ، شيحۋ قاماقحاناسىنا ونى كورۋگە بارامىن. تاعى دا سونىڭ قامى، توڭىپ قالماسىن دەپ قىستىق كيىم اپارامىن!-دەدى.

  -ەڭ اۋەلى، ءوز دەنساۋلىعىڭىزعا كوڭىل ءبولىڭىز، ۇيىقتاماساڭىز دەنساۋلىقتان ايرىلىپ قالاسىز. كىم قاتەلىك وتكىزبەيدى، ەر-ازامات قوي ەندى تۇزەتىپ السا دا كەش ەمەس، -دەدىم كاريانىڭ كوڭىلىن جۇباتىپ.

  -ە، بالام-اي، «بالانىڭ تەنتەك بولماعى ۇيىنەن، جىگىتتىڭ تەنتەك بولماعى بيىنەن» دەمەۋشى مە ەدى. ۇلدىڭ قاتەلىگى اكە بولعان مەنىڭ قاتەلىگىم. ونىڭ قىلمىسى مەنىڭ تاربيەسىزدىگىم.  سول  ءۇشىن  دە ءتىرى ءجۇرىپ، توزاقتىڭ دەرتىن تاتۋدامىن. بالامنىڭ اشۋ تىزگىنىن تارتا الماسا، ول مەنىڭ قاتەلىگىم!-دەدى كەمسەڭدەپ.

  ەندى مەن دە ايتار ءسوز قالعان جوق. سالدەن سوڭ: «جايلى جاتىپ، جاقسى تۇرىڭىز!» دەدىم دە جاتاقتان شىعىپ جۇرە بەردىم.

  ءبىراق، «بالانىڭ ءمىنى _ اتا-انانىڭ ءمىنى» دەپ بالا قاتەلىگىن وتباسى تاربيەسىنىڭ، اتا-انانىڭ جۇيەلى تاربيە بەرمەۋىنەن تۋىلعان ەڭ زور قاتەلىك دەپ  تانيتىن اتا-انا بۇگىنگى مىنا داۋىردە قانشالىق؟! ويتكەنى، ۇيدەگى ەركەمىز دە، سەركەمىز دە وسى دەپ جالعىز بالاسىنىڭ ەركىنە كورىنىپ، ايداۋىندا جۇرگەن اتا-انالار بالا قاتەلىگىن ءوز قاتەلىگى دەپ تانىسا يگى ەدى. قاتەلىكتى قانشالىق ەرتە بايقاساق، وكىنىشتەن سولعۇرلىم اۋلاق بولامىز. قاتەلىكتى قوعامدىق ورتادان ەمەس، وتباسى تاربيەسىنەن، ءمورالدىق ۇلگىسىنەن، اتا-انانىڭ بەرەكە-بىرلىگىنەن ىزدەۋ كەرەك. سوسىن دا وتباسى تاربيەسى _ بالانىڭ جانىن، اقىل-ويىن تازارتاتىن كىسىلىك مەكتەبى. بالانى كىسىلىك مەكتەبىنەن جۇيەلى تۇردە وقىتىپ، جان دۇنيەسىن تازارتپاي تۇرىپ، ءبىلىمدى بولۋعا تاربيەلەۋ اتا-انانىڭ ءمىنى دەمەكشىمىن.



رەداكتورى: ارداق كامالقان قىزى
 
تورابىمىزدان ماقالا كوشىرەتىن بولساڭىز ، توراپ اتىن بەرىپ قويۋدى ۇمىتپاڭىز، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگىن قۋزاستىرامىز.
مسالى: «تارباعاتاي اقپارات تورابىنان» الىندى.





 
powered by IlgharCMS 3.2 www.ilghar.cn