ەەڭ جاڭا مازمۇندار
توپىراق قۇرامىن ولشەپ، دالمە-ءدال تىڭايتقىش بەرۋ ورتالىعى قۇرىلدى
سۇرقۇتان ءساتتى قۇتقارىلىپ، تابيعاتقا قويا بەرىلدى
بيڭتۋان مەن جەرلىك بىرگە ەلىكتەمە جاتتىعۋ جاسادى
قىزمەتشى-جۇمىسشىلار تۋىستارىمەن بىرگە پراندىك جاساۋدى ۇيرەندى
ورتتەن ساقتانۋ حاۋىپسىزدىك ساناسىن جوعارىلاتتى
شاۋەشەك قالاسىنىڭ شەكارا ەكونوميكالىق سەلبەستىك رايونى قۇرىلىسى جەدەلدەدى
100 دەن استام ادامدى كاسىپكە تاربيەلەدى
ايماقتىق پارتكوم مۇشەلەر (كەڭەيتىلگەن) ءماجىلىسىن اشتى
ايماقتىق پارتكومنىڭ وزەكتى گرۋپپاسى 33-رەتكى كوللەكتيۆ ۇيرەنۋىن وتكىزدى
شيحۋ قالاسى ءتۇرلى تاسىلدەردەن پايدالانىپ، وقۋ-اعارتۋدىڭ بىركەلكى دامۋىن جەبەدى
قىزمەت اترەتى قيىنشىلىعى بار جۇرتشىلىققا 80 توننا كومىر ءتۇسىرىپ بەردى
«وتباسى جانە قانتتى نەسەپ اۋرۋى» تاقىرىبىندا اقىسىز ەمدەۋ قيمىلىن ورىستەتتى
قانتتى نەسەپ اۋرۋىنان ساقتانۋ جونىندە ۇگىت قيمىلىن ورىستەتتى
ناعىم اجەيدىڭ ارمانى ورىندالدى
ما فۋحۋانىڭ وتباسىنا بارىپ، اۋلاسىنىڭ قارىن تازالاپ بەردى
لەكسيا جاساۋ سياقتى فورمالارمەن ۇگىت جۇرگىزدى
بالالاردىڭ دەنساۋلىعىن قالپىنا كەلتىرۋ ورتالىعىنا بارىپ، سۋرەت سىزۋ ساباعىن ءوتتى
وتاننىڭ تۇتاستىعىن قورعاۋدىڭ، ۇلتتىق بولشەكتەۋشىلىككە قارسى تۇرۋدىڭ قۇرىش قورعانىن ورناتامىن
جاڭا ءداۋىردىڭ اۋىر مىندەتىن ارقالاپ، باس نىسانا نەگىزىن مىقتاپ بەكەمدەيمىن
ۇلتتار ىنتىماعىن، قوعام ورنىقتىلىعىن بۇلجىماستان قورعايمىن
قوعام ورنىقتىلىعى مەن باياندى تىنىشتىقتى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن ۇلەس قوسامىن
پارتيانىڭ قامقورلىعىن جەتكىزدى
قىستاققا تۇسكەن كادرلار ديقاندارعا كومەكتەسىپ جۇگەرى ساتىستى
قىستاق تۇرعىنىن اۋقاتتانۋعا باستادى
جەردى اينالىمعا سالۋ ايماعىمىزدىڭ كەدەيلىكتەن دالمە-ءدال قۇتىلدىرۋ قىزمەتىن جەبەدى
ساۋان اۋدانى دالمە-ءدال كۇش سالىپ، كەدەيلىكتەن قۇتىلدىرۋدان قامال الۋ شايقاسىن تىڭعىلىقتى ىلگەرىلەتتى
شاعىن كولەمدى قارىز شاعانتوعاي اۋدانىنداعى شارۋالاردىڭ كەدەيلىكتەن قۇتىلۋىنا دەم بەردى
وقۋ-اعارتۋ ارقىلى حالىققا تيىمدىلىك جەتكىزدى
جەرلىك ەرەكشەلىككە يە ونىمدەر ىشكى ولكە بازارىندا ءوتىمدى بولدى
مال شيپاگەرلەرىنىڭ كۋرسى اشىلدى

كۇزدە اڭىز اۋدارۋدىڭ تەحنيكالىق تالاپتارى

جولدانعان ۋاقىتى : 2015/9/1 11:38:35

ءسادىقان بايتۋلاق ۇلى
 

1. كۇزدە داقىلداردىڭ ءونىمى جيىپ الىنعان سوڭ توپىراق ىلعالدىعى 20 پايىز شاماسىندا بولسا سۋارماي-اق دەرەۋ جەردى تەرەڭ اۋدارۋ كەرەك. ەگەردە اڭىز توپىراعى وتە قۇرعاق بولسا، شارت-جاعدايى بار ورىندار،ءسوزسىز، سۋارعان سوڭ جەردى 25 تە 30 سانتيمەتر تەرەڭ اۋدارۋ ءتيىس. ەگەردە توپىراق وتە قۇرعاق، ونىڭ ۇستىنە قاتتى بولسا سوقا دا تەرەڭ اۋدارا المايدى ءارى اۋدارىلعان توپىراق كەسەك-كەسەك بولىپ الىپ، كوكتەمگى تۇقىم ءسىڭىرۋ ساپاسىنا كەسىرىن   تيگىزەدى.

2. جۇگەرى، كۇنباعىس، سويا بۇرشاق تەكتەس ءىرى ساباقتى  داقىلدار  ەگىلگەن  اڭىزداعى قالدىقتاردى تىرما سالىپ تازالاۋ نەمەسە دەسكالى بارانا جۇرگىزىپ تۋراپ  توپىراققا ارالاستىرۋ ارقىلى جەر اۋدارۋ ساپاسىنا كەپىلدىك ەتۋ ءتيىس. ەگەردە اڭىز قالدىقتارىن تازالاماي تۇرىپ جەردى اۋدارعاندا اۋدارۋ تەرەڭدىگى شەكتەمەگە ۇشىراۋدىڭ سىرتىندا، سەيىلكا تاباعىن توپىراققا باتىرماي كوتەرىپ العاندىعى سەبەپتى، ولشەمدى تەرەڭدىكتە تۇقىم سىڭىرۋگە كەسىرىن تيگىزەدى. ناتيجەدە مايسانىڭ كەمەيۋىنە سەبەپشى بولادى.

3. ەگىستىك جەردى ءبىر جىلدا ەكى رەت تەرەڭ اۋدارۋ، ءار رەت اۋدارعاندا 2 دە 3 توننادان تولىق شىرىگەن اۋلا تىڭايتقىشىن، 10 دا 15 كيلوگرامنان حيميالىق  بىرىكپە  تىڭايتقىشتى شاشىپ بەرۋ قاجەت. توپىراق استىنا ورگانيكالىق تىڭايتقىش بەرۋدىڭ ورايى تەك بىرەۋ عانا، ول بولسا جەر اۋدارۋ الدىندا اڭىزعا تىڭايتقىشتى شاشىپ بەرىپ، سوڭىنان جەر اۋدارۋ. ءارقانداي ءبىر ديقان اۋلا تىڭايتقىشىن بەرۋ ءۇشىن ەمەس، قايتا  تۇقىم    ءسىڭىرۋ ءۇشىن ءبىر جىلدا ءبىر-اق رەت جەر اۋدارادى. كۇزگى اڭىز اۋدارۋدى باسىم كوپ ساندى ديقاندار بوسقا اقشا شاشۋ دەپ ساناپ، ءونىمدى جيىپ العان سوڭ ەگىستىك جەرگە مۇلدە قارامايدى. بۇل سانالى ديقاندار ءۇشىن ايتقاندا، ورنى تولماس وكىنىش.  ويتكەنى كەلەسى جىلعى داقىل ءونىمىنىڭ جوعارى- تومەن بولۋىن توپىراقتىڭ قۇنارلىعى بەلگىلەيدى. ال توپىراق قۇنارلىعىن قالپىنا كەلتىرۋدىڭ بىرەن-ءبىر ءونىمدى شاراسى كۇزدە جەرگە جەتكىلىكتى مولشەردە تولىق شىرىگەن اۋلا تىڭايتقىشىن بەرىپ، جەردى تەرەڭ اۋدارۋ. سول سەبەپتى كۇزدە  جەر اۋدارۋعا استە ءسال قاراۋعا بولمايدى.

4. سورتاڭ، سازداۋىت اتىزداردى كۇزدە اۋدارۋعا بىرلەستىرىپ 10 دا 15 مەتر جەردەن بىردەن 0.70 دە 1 مەتر تەرەڭدىكتە سور   ىعىستىرۋشى ارىق قازۋ ارقىلى جەر استى   سۋىنىڭ ورلەۋىن شەكتەپ، سوردى سۋ ارقىلى جۋىپ، سىرتقا ىعىستىرۋ شاراسىن قولدانعان ءجون. سونداي-اق ءار مۋ جەرگە 3 تە 4 توننادان تولىق شىرىگەن اۋلا تىڭايتقىشىن بەرىپ، جەردى اۋدارۋ نەمەسە جەردى اۋدارىپ بولىپ اق تاستاپ، اتىزدى تىنىقتىرۋ  ءادىسى ارقىلى سوردى تىزگىندەۋگە بولادى.

5. سوقا ارتىنا اۋدارىلعان جەر توپىراعىن جۇمسارتاتىن، باستىرىپ نىعىزدايتىن ءتىستى دوڭبەك تىركەۋ ءتيىس. سوندا عانا توپىراق استىنا بەرگەن تىڭايتقىشتار مەن جاۋىن-شاشىن سۋلارىن ويداعىداي ساقتاۋعا ءتيىمدى ءارى كەلەسى جىلى كوكتەمدە تۇقىم سىڭىرگەندە سەيىلكا تاباعىنىڭ كەسەك توپىراقتىڭ اسەرىنە ۇشىراۋىن ءونىمدى تۇردە تەجەيدى.

6. كۇزدە اڭىز اۋدارۋدى نەعۇرلىم ەرتەرەك الىپ بارسا، سولعۇرلىم ءتيىمدى. سەبەبى اۋدارىلعان توپىراققا تۇسەتىن كۇن نۇرى مەن اۋا الماسۋ ۋاقىتى ۇزىن بولعان سايىن، توپىراقتىڭ تىنىعۋ ۋاقىتى دا سوعان سايكەس ۇزاق بولىپ، توپىراقتى قۇنارلاندىرۋدا وزىندىك رول وينايدى.

7. كۇزدە اڭىز اۋدارۋ ساپاسىنا ايرىقشا ءمان بەرۋ قاجەت. كوپتەگەن ديقاندار كۇزگى اڭىز اۋدارۋدى كوكتەمگى تۇقىم سىڭىرۋدەگى جەر اۋدارۋدان پارىقتى تۇردە ساناپ، ايتەۋىر اڭىز توپىراعى قارايسا بولدى دەپ جەڭىل-جەلپى قارايدى. ناتيجەدە اۋدارىلعان جەر تاياز، ويلى-شۇڭقىر بولۋ سەبەپتى، كوكتەمدە جەرگە الدىمەن ءبىر رەت بارانا نەمەسە سەيىلكا جۇرگىزىپ، ونان سوڭ تۇقىم سىڭىرگەن كۇندە دە تەرەڭدىگى بىركەلكى بولمايدى. ناتيجەدە اتىزداعى مايسا ايرىقشا كەمەيىپ كەتىپ، مول ءونىم الۋ ورايىنان قاعىس قالادى.

8. سۋ تاپشى ورىنداردا اۋدارىلعان جەرگە كۇزدە توڭ سۋىن بەرىپ، توڭ جاتقىزۋ ءتيىس. كۇز ماۋسىمىندا سۋ ىستەتەنىن ورىن بولماعاندىقتان، سۋدان يگىلىكتەنۋ ورايى مول بولادى.  سول سەبەپتى كۇزدە جەرگە توڭ جاتقىزسا، ساقتالعان توڭ سۋى كوكتەمگى مايسانىڭ قۋاڭشىلىقتان امان وتۋىنە وتە    ءتيىمدى.



رەداكتورى: ارداق كامالقان قىزى
 
تورابىمىزدان ماقالا كوشىرەتىن بولساڭىز ، توراپ اتىن بەرىپ قويۋدى ۇمىتپاڭىز، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگىن قۋزاستىرامىز.
مسالى: «تارباعاتاي اقپارات تورابىنان» الىندى.