ەەڭ جاڭا مازمۇندار
شاعانتوعاي اۋدانىنىڭ 150 مىڭ مۋلىق ماقسارىسى كوركەم كورىنىسكە اينالدى
شيحۋ توراڭعى ورمانى سۋ ءۇستى باقشاسى ءسىزدى جازدى كوڭىلدى وتكىزۋگە شاقىرادى
ءسىز اڭساعان جاز كەلبەتى وسىندا
شينجياڭعا كومەكتەسۋ بارىسىندا ءومىرىن ارلەندىرە ءتۇستى
بۇقارانىڭ كوڭىل تۇپكىرىنەن ورىن الدى
الۋان ءتۇر، اسقاق كوڭىلمەن مەرەكەنى قارسى الدى
شاۋەشەك قالاسى شارلاپ تەكسەرۋدىڭ كولەمىن اتىز باسىنا دەيىن كەڭەيتتى
وقۋ-اعارتۋ ىستەرىنە تاباندى بولىپ، شۇعىلالى تابىستارعا قول جەتكىزدى
ەڭ سۇيىكتى ءورت ءوشىرۋشى
پارتيا قۇرىلىسىنىڭ نەگىزگى كاسىبىن مىقتى يگەرىپ، جاۋىنگەرلىك قامالدى بەكەمدەيىك
ازىق-تۇلىك حاۋىپسىزدىگى وتكەلىن
ماڭايىمىزداعى كوركەمونەرشىلەرمەن تانىسايىق
ايماعىمىزدىڭ الدىڭعى جارىم جىلداعى جۇمىستاندىرۋ جاعدايى ورنىقتى ارتتى
چىن چۋانگو ۇرىمجىدە كاسىپورىنداردىڭ ءوندىرىس،تيجارات جاعدايىنا تەكسەرۋ - زەرتتەۋ جۇرگىزگەندە بىلاي دەپ باسا دارىپتەدى
شاۋەشەك قالاسى 90 ميلليون يۋان قارجى قوسىپ،50 كيلومەتر ۇزىندىقتاعى جىلۋمەن قامداۋ قۇبىر تورابىن جاڭالادى
«جاقسى ىستەپ، تىپتى دە جوعارى ەڭبەكاقى الۋعا كۇش سالامىن»
قۇرىلىم رەفورماسىنىڭ جاڭا جاعدايىن بارشا جۇرت القادى
ىنتا-پەيىلىمەن كۇش سالا قىزمەت وتەدى
مەيىرگە تولى جانۇيا قۇردى
ەكولوگيالىق ورتاسى كوركەم سۋرەتتەي شاعانتوعاي
شاۋەشەكتە باس قوسىپ، اككوردەون مەرەكەسىنەن ءلاززاتتانايىق
شاعانتوعاي اۋدانىندا ماقسارى گۇل اشىپ، شارۋالار شاتتىققا شومدى
ءبيدايعا وراق سالىندى
تاربيە ايىندا ستيل تازارتۋ قيمىلى تەبىندى ورىستەتىلدى
اۋقاتتانۋ شەبەرلەرى شارۋالار شاتتىعى ساياجايىن اشىپ، قىستاق تۇرعىندارىءوز جەرلەرىندە كاسىپتەندى
تيانشان جابايى قىزىل بۇعىسى بايقالدى
كوشە جاڭالانىپ، قالا شت-جاڭا بەينەگە ەندى
نازاردى باس نىساناعا شوعىرلاندىرىپ، قۇرىلىم رەفورماسىن تەرەڭدەتۋ جەتىستىكتەرىن بەكەمدەپ، رايونىمىزدىڭ رەفورمانى جاپپاي تەرەڭدەتۋىنىڭ ىشكەرىلەي دامۋىن ىلگەرىلەتۋ كەرەك
تولى مىنە وسىنداي كوركەم
«ولار ءبىزدىڭ ۇيرەنەتىن ۇلگىمىز»

كارتوپ ءوسىرۋدىڭ قاراپايىم تەحنيكالىق تالاپتارى

جولدانعان ۋاقىتى : 2015/10/23 11:05:07

ءسادىقان بايتۋلاق ۇلى
 
  كارتوپ _ سورتاڭ جەردەن باسقا جەرلەرگە ەگۋگە بولاتىن،جەر تالدامايتىن،ورتاعا ۇيلەسكىشتىگى كۇشتى،مول ءونىمدى تۇينەك ساباقتى داقىل. دەسەدە،مول ءونىم الۋ ءۇشىن،ارينە جەردىڭ قۇنارلى بولۋى العى شارت. كارتوپتىڭ ادامدارعا قاجەتتى بولعان ءونىمى توپىراق استىنداعى تۇينەك ساباعى (كارتوبى)،ونىڭ ۇستىنە،ءار مۋ جەردەن بەرەر ءونىمى دە مول بولىپ،ادەتتە 2 دە 3 توننا ءونىم الۋعا بولادى. وسى ەرەكشەلىگىنە ساي توپىراققا بولعان تالابى مەن باپتاۋ شارالارى دا ءبىرشاما جوعارى. ايتار بولساق،توپىراقتىڭ ورگانيكالىق زات مولشەرى ٪4 تەن جوعارى قارا توپىراق بولۋىن؛توپىراقتىڭ بوس،جۇمساق،اۋا وتكىزگىشتىك قاسيەتىنىڭ جوعارى بولۋىن؛ورگانيكالىق تىڭايتقىشتار مەن حيميالىق تىڭايتقىشتاردى توپىراق استىنا جەتەرلىك مولشەردە سايكەستىرىپ بەرۋدى؛ۋاعىندا كونتۋاتسيا جۇرگىزىپ،ارام شوپتەردى وتاپ، تۇپتەۋدى؛ۋاعىندا سۋارۋدى،دەرت-دەربەز، زياندى جاندىكتەردىڭ الدىن الىپ،جويىپ وتىرۋدى تالاپ ەتەدى.

  1. جەر اۋدارۋ،جەر تۇزەتۋ. كارتوپتىڭ جەر استى بولىمىندەگى تۇينەك ساباعىن (كارتوبىن) ءونىم رەتىندە جيناپ الۋدى ماقسات  ەتەتىندىكتەن،توپىراقتىڭ بوس،جۇمساق ءارى توپىراقتاعى ورگانيكالىق زات مولشەرىنىڭ مول،قاۋلاپ ءوسۋ مەزگىلىندە توپىراق ىلعالدىعىنىڭ ٪60 تا ٪80 بولۋىن تالاپ ەتەدى. سول ءۇشىن كارتوپ ەگەتىن اتىزعا ورگانيكالىق تىڭايتقىشتان ءار مۋ جەرگە 3 تە 4 توننادان بەرۋمەن بىرگە،جەردى 26 دا 30 سانتيمەتر تەرەڭ اۋدارىپ،جەر بەتىن تەگىستەپ،قاجەتتى سۋمەن ۋاعىندا قامداۋعا كەپىلدىك ەتۋ ءتيىس.

  2. ورگانيكالىق تىڭايتقىش بەرۋ. تۇقىم  ءسىڭىرۋدىڭ الدىندا ءار مۋداعى قازىلعان شونەككە تولىق شىرىگەن ورگانيكالىق تىڭايتقىشتان 1000 كيلوگرام،ارگان (فوسفورلى) تىڭايتقىشتان 20 كيلوگرام،كاليلى تىڭايتقىشتان 15 كيلوگرامدى تولىق ارالاستىرىپ بەرىپ، سوڭىنان تۇقىم سىڭىرگەن ءجون.

  3. تۇقىم ءسىڭىرۋ. كوكتەمدە 10 سانتيمەتر توپىراق قاباتىنىڭ تەمپەراتۋراسى 7 دە 8 سەلتسي گرادۋسقا تۇراقتانعاندا ءارى اۋا رايى جاقسى،اشىق كۇنى تۇقىم ءسىڭىرۋ. بۇل  بارىستا پىشاقپەن ۇلكەندىگى 50 گرام مولشەرىندەي كەسىلگەن تۇقىمنان ءار مۋ جەرگە 150 كيلوگرامدى 4 تە 6 سانتيمەتر تەرەڭدىكتە سىڭىرسە بولادى. تالدانعان تۇقىم دەرتتەنبەگەن،زياندى جاندىك زاقىمداماعان، قابىعى جىلتىر،ساپالى،سورتتى تۇقىم بولۋى شارت. ساپالى تۇقىمدى تالداعاندا مىنا تۇيىندەرگە كوڭىل بولۋ ءتيىس: (1) ساپالى،مول ءونىمدى،دەرت-دەربەز،زياندى جاندىككە قارسىلىق قۋاتى كۇشتى بولعان سورتتاردى تاڭداۋ،اسىرەسە،ۋىتسىزداندىرىلعان كارتوپ تۇقىمىن تاڭداۋ. (2) تۇقىمدى دەزينفەكسيالاۋ. دەرت-دەربەزدىڭ تۇقىم ارقىلى تارالۋىنىڭ الدىن الۋ ءۇشىن،تۇقىمدى سىڭىرۋدەن بۇرىن ٪0.5 تىك فورمالين ەرتىندىسىنە 20 دا 30 مينۋت شىلاعان سوڭ،ءسۇزىپ الىپ جىلى ورىندا 6 ساعات تۇرعىزىپ بۇرشىكتەندىرۋ. (3) تۇقىم سىڭىرۋدەگى ولشەمدەر: قاتار ارالىعى 50 دە 60 سانتيمەتر،ءتۇپ ارالىعى 20 دا 25 سانتيمەتر،تۇقىم ءسىڭىرۋ تەرەڭدىگى ادەتتەگى توپىراقتاردا 4 تە 6 سانتيمەتر، قۇمداۋىت،قاعىر جەرلەردە 8 دە 10 سانتيمەتر تەرەڭدىكتە سىڭىرسە ۇيلەسىمدى بولادى.

  4. كارتوپ مايساسىن باپتاۋ شارالارى: (1) كارتوپ تۇبىنە كونتۋاتسيالاپ توپىراق ءۇيۋ. كارتوپ اتىزىنداعى ءشوپتى وتاۋعا بىرلەستىرىپ،كونتۋاتسيالاپ توپىراق ءۇيۋ ارقىلى توپىراق تەمپەراتۋراسىن جوعارىلاتىپ،تۇينەك ساباقتىڭ ۇلكەيۋىنە پايدالى بولعان توپىراق شارت-جاعدايىن جاراتىپ،تۇينەك ساباقتىڭ كوبەيۋىن ىلگەرىلەتۋ مول ءونىم الۋدىڭ العى شارتى بولىپ تابىلدى. مايسا تولىق ءونىپ شىققان سوڭ از مولشەردە تۇپتەۋ،بوي تارتۋ مەزگىلىندە ورتاشا دەڭگەيدە تۇپتەۋ،ساباق، بۇتاقتارى قاۋلاپ ءوسىپ قاتار ارالىعىن جاپقان مەزگىلدە تاعى ءبىر رەت بيىك تۇپتەۋ. (2) قوسىمشا تىڭايتقىش بەرۋ. كارتوپتىڭ ءوسىپ-جەتىلۋىن تەزدەتىپ،جالپى تۇپتەردى تولىق قاتارعا قوسۋ ءۇشىن،نەگىزگى تىڭايتقىشتى جەتەرلىك بەرۋمەن بىرگە،قوسىمشا تىڭايتقىشتى ۇيلەسىمدى بەرۋدى دە قاعىس قالدىرۋعا بولمايدى. كونتۋاتسيالاۋ مەن سۋارۋعا بىرلەستىرىپ ەكى رەت حيميالىق تىڭايتقىش تولىقتاپ بەرىلەدى. العاشقى قوسىمشا تىڭايتقىش بەرۋدە ازوتتى تىڭايتقىشتى نەگىز ەتىپ،ءار مۋ جەرگە ۆەرادان 10 كيلوگرام بەرىلسە،ەكىنشى رەتتە فوسفور، كاليلى تىڭايتقىشتى نەگىز ەتىپ،ءار مۋ جەرگە فوسفورلى تىڭايتقىشتان 8 كيلوگرام،كاليلى تىڭايتقىشتان 6 كيلوگرام بەرۋ ءتيىس.

  اتىزداعى كارتوپ كوگىن مىنە وسى تالاپ بويىنشا عىلمي باپتاعاندا مول ءونىم الۋ ماقساتىنا جەتۋگە بولادى.

       
رەداكتورى: پارزانا عادىلبەك قىزى
 
تورابىمىزدان ماقالا كوشىرەتىن بولساڭىز ، توراپ اتىن بەرىپ قويۋدى ۇمىتپاڭىز، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگىن قۋزاستىرامىز.
مسالى: «تارباعاتاي اقپارات تورابىنان» الىندى.

 
powered by IlgharCMS 3.2 www.ilghar.cn