ەەڭ جاڭا مازمۇندار
2022-جىلى 7-ايدىڭ 6-كۇنى 150-سان
2022-جىلى 7-ايدىڭ 6 -كۇنى 150 ـ سان
قىزىل قايىق رۋحىن اسقاقتاتىپ، جاڭا ءداۋىردىڭ نۇر-شۇعىلاسىن ايگىلەدى
ايماعىمىز تۇڭعىش كەزەكتى كاسىپتىك شەبەرلىك باسەكەسىن وزدىردى
لي جۇڭچياڭ: ساقشىلىق ارمانىن سىندارلى ناتيجەسىمەن ۇشتاي ءتۇستى
ەرىكتى قىزمەت وتەۋ ماقساتىن ەستە بەرىك ساقتاپ، جاسىل تاۋ، تۇنىق سۋدى جانىنداي قورعادى
ايماق 4-كەزەكتى باسشى كادرلاردىڭ ەكونوميكانىڭ جوعارى ساپالى دامۋىن ىلگەرىلەتۋ قابىلەتىن، ساپاسىن جوعارىلاتۋ ارناۋلى كۋرسىن وتكىزدى
تەاتر كوركەمونەرىن ايگىلەپ، كوركەمونەر اۋىس -كۇيىسىن ىلگەرىلەتتى
قۇربان ايت مۋزيكا كەشى وتكىزىلدى
120 ءتۇرلى سالىق جيناۋ كاسىبىن شوعىرلى ۇلگىدە شينجياڭ بويىنشا ءبىر تۇتاس ءبىتىرۋ جۇزەگە استى
«شي جينپيڭ ەل باسقارۋ جونىندە» 4 - تومى شياڭگاڭدا تاراتىلدى
اۋلاسىندا ارا باعىپ اۋقاتتاندى
سۇرلەمدىك جۇگەرىگە وراق سالىندى
جەمىس جۇگەرى بازارعا سالىندى
شىعىس سولتۇستىك ازاتتىق رايونىنا اتتانۋ بۇراڭ دا شۇعىلالى ساپاردى ايگىلەدى
جاڭ يانجۇي: اۋا رايىن بارلاۋشى مامان
شيحۋ: بالىق اۋلاۋدى دانەكەر ەتىپ، اۋىل - قىستاق ساياحاتىن ىلگەرىلەتتى
ايماقتىق حالىق قۇرىلتايى قىزمەت كوميتەتى 2022 -جىلعى 2 -رەتكى ءماجىلىسىن اشتى
تارباعاتاي ايماعى 2 - توپتاعى ساۋداگەر شاقىرىپ، قارجى ەنگىزۋ نىساندارىنا شوعىرلى قول قويۋ جانە الدىڭعى جارىم جىلداعى ساۋداگەر شاقىرىپ، قارجى ەنگىزۋ قىزمەتىن قورىتىندىلاۋ ءماجىلىسىن اشتى
2022-جىلى 7-ايدىڭ 5 -كۇنى 149 ـ سان
”ءبىر ەل، ەكى ءتۇزىم“ − جاقسى ءتۇزىم، وعان، ءسوز جوق، ۇزاق ۋاقىت تاباندى بولۋ كەرەك
العىس جىرىن پارتياعا ارنادى
”ياۋجانزىنى تانىستىرۋشىنىڭ“ ەستەلىگى
اۆتونوميالى رايوننىڭ پارتيا، ۇكىمەت ۋاكىلدەر ۇيىرمەسى حىبەيدا ۇيرەنۋدە، تەكسەرۋدە بولدى
تيانشان الابى جاراسىمدىلىق كارتيناسىمەن كەستەلەندى
پارتيانىڭ 100 جىلدىق كۇرەسىنىڭ تاريحي تاجىريبەلەرىن اناعۇرلىم ويداعىداي يگەرۋ جانە قولدانۋ كەرەك
شي جينپيڭ شياڭگاڭ عىلىم باقشاسىندا قىزمەت تەكسەردى
شياڭگاڭ وتان قۇشاعىنا ورالعاندىعىنىڭ 25 جىلدىعىن قۇتتىقتاۋ جينالىسى جانە شياڭگاڭ ەرەكشە اكىمشىلىك رايونى 6 - كەزەكتى ۇكىمەتىنىڭ مىندەتكە وتىرۋ سالتى سالتاناتپەن وتكىزىلدى
شي جينپيڭ شياڭگاڭعا باردى
2022-جىلى 7-ايدىڭ 4 -كۇنى 148 ـ سان

قابىلەت جانە ادامگەرشىلىك

جولدانعان ۋاقىتى : 2015/12/1 11:24:37

دالەلقان بايبوتايەۆ

  ەلىمىزدە رەفورما جاساپ،ەسىكتى  ايقارا اشىپ،تاريحي سيپاتتى بۇرىلىس داۋىرىنە قادام قويىپ،قيان-كەسكى   باسەكە ارقىلى تىڭ جاڭالىقتار جارىققا شىققان بۇگىنگى كۇندە قابىلەتىنە ادامگەرشىلىگى ساي كەلەتىن باسشى كادرلار،زيالىلار،شارۋاشىلىعى شالقىپ،كاسىبى وركەندەگەن قوجايىندار،قوس قولىمەن دوڭگەلەك داۋلەتتى ورەگە قۇلشىنعان قاراپايىم ەڭبەك ادامدارى ءوز قابىلەتتەرىن تولىق ساۋلەلەندىرىپ،تۋادا بىتكەن    ادامگەرشىلىكتەرىمەن پارتيامىز دارىپتەپ وتىرعان ىنتىماقتى،بەرەكەلى،جاراسىمدى قوعام قۇرۋعا ءوز ۇلەستەرىن قوسىپ  كەلەدى.

  ال،رايونىمىز جونىنەن ايتساق،ەكى جىلدان بەرى دابىرالى ورىستەتىلگەن «حالىق جاعدايىن ۇعىسۋ،حالىققا تيىمدىلىك جاساۋ،حالىق تىلەگىن توعىستىرۋ» قيمىلىندا تومەنگە تۇسكەن كوپتەگەن باسشى كادرلار مەن قىزمەتكەرلەر حالىق بۇقاراسىمەن ەتەنە بولىپ،ولاردىڭ ىستىعىنا كۇيىپ،سۋىعىنا توڭىپ،بار ىنتا-پەيىلىمەن حالىق ءۇشىن قىزمەت ىستەۋدە. ولار ەگىنشى-مالشىلاردىڭ ەگىمشىلىك،باعىمشىلىق،ت. ب كاسىپتەرىنە قولدانىلمالى تەحنيكالار جاعىنان كەڭەس بەرىپ،ءوز قابىلەتتەرىن ناق مايداندا ساۋلەلەندىرەدى ءارى بايۋ جولىنا قالاي ءتۇسۋ كەرەكتىگى جونىندە جول نۇسقاپ،ادامگەرشىلىكتەرىن ايگىلەدى. مۇنداي يگى ىستەردى كورىپ تە،ەستىپ تە ءجۇرمىز.

  زامان كۇننەن-كۇنگە جاڭالانىپ،  عىلىم-تەحنيكا ۇشقان قۇستاي دامىپ،قيان-كەسكى باسەكە ادامداردىڭ قابىلەتىنە جوعارى تالاپ قويىپ وتىرعاندىعى بارشامىزعا ايان. ماقالامدا قابىلەتتى ادامداردىڭ،تىزگىن ۇستاعان باسشىلاردىڭ جانە جوعارى مەكتەپ ءبىتىرىپ،زيالى  اتالىپ جۇرگەن ازاماتتاردىڭ قابىلەتىنە  ادامگەرشىلىكتى سايكەستىرىپ،قاراپايىم حالىق بۇقاراسى الدىندا ادال قىزمەتى،ءمورالدى ءىس-ارەكەتىمەن مارتەبە،  ابىرويىن،بەت-بەدەلىن قالاي جوعارىلاتاتىندىقتارى جونىندە ويلارىمدى ورتاعا قويماقشىمىن.

  قابىلەت ــ ادامنىڭ ءبىر ءتۇرلى دارا پسيحيكالىق قاسيەتى. قابىلەت قىزمەت بارىسىندا قالىپتاسادى،داميدى ءارى قىزمەت ناتيجەسىنە ىقپال جاسايدى. باسشى كادرلاردىڭ قابىلەتىنىڭ جوعارى-تومەن بولۋى تەك ءوز ءىسى عانا ەمەس،پارتيا مەن مەملەكەت ىستەرىنىڭ دامۋىنا سايادى. سوندىقتان ءاربىر ادام ۇيرەنۋدى كۇشەيتىپ،ءوز قابىلەتىن جوعارىلاتقاندا عانا، ويعا العان ءارقانداي ءىستى ىلگەرى باستىرۋىنا بولادى.
قابىلەت ــ ادامداردىڭ كاسىبىنە،ورىندايتىن شارۋاسىنا قاراي ءار ءتۇرلى بولادى. سوندىقتان ءارقانداي ءبىر قىزمەتتى ويداعىداي ورىنداپ شىعۋ ءۇشىن،جان-جاقتى قابىلەت قاجەت. سول ءۇشىن،باسشى كادرلار،جۇمىسشى-قىزمەتشىلەر وزدەرىنە قاتاڭ تالاپ قويىپ،جاڭا     ءبىلىمدى،ونەردى قۇلشىنا يگەرىپ،ءار  الۋان قابىلەتىن دامۋعا سايكەستىرىپ، تىرىسىپ ۇيرەنىپ،تولىقتاۋى كەرەك.

  ەلىمىز جۇڭگوشا سوتسياليزم جولىمەن ءجۇرىپ،جوسپارلى شارۋاشىلىقتان بازار شارۋاشىلىعىنا وتكەن ءىرى ەل. وسى تۇرعىدان ءارقايسى كاسىپتە اركىم ءوز قابىلەتىنە قاراي جۇمىس ىستەۋ ءتۇزىمى جولعا قويىلعان ءارى عىلمي دامۋ كوزقاراسىن ورناتىپ،ادامدى ارقاۋ ەتۋدەي ساياسي باعىت بەلگىلەنگەن. مىنە،بۇل عىلىمعا دەگەن قۇشتارلىقتى ارتتىرىپ، قابىلەت ارقىلى جۇمىس ىستەپ،ادامدى قاستەرلەۋ،ادامگەرشىلىكتى باستى ورىنعا قويۋدى مەڭزەسە كەرەك. وسى ءتۇزىم بويىنشا مەيلى باسشى كادرلار،مەيلى شارۋاشىلىعىن شالقىتقان قوجايىندار نەمەسە ادەتتەگى ادامدار بولسىن،بويىنداعى بار قابىلەتىن ادامگەرشىلىككە سايكەستىرگەندە عانا تابىسقا جەتۋگە بولادى.

  ادامگەرشىلىكتى ناقتىلاپ ايتساق،  قوعامدىق ءومىردىڭ وبيەكتيۆ زاڭدىلىعىنا سايكەس ادامدار اراسىنداعى قارىم-قاتىناستى رەتتەۋگە نەگىز بولىپ،تالاپقا ساي بەلگىلى ءبىر گۋمانيستىك پرينسيپتى بىلدىرەتىن ءمورالدىق ۇعىم. ال،ۇلتىمىز بۇل جونىندە بىلاي انىقتايدى: ادامگەرشىلىك وسكەلەڭ دارەجەدەگى سانالىق،ىزگىلىك،ادامعا لايىق ىستەپ،ادامعا   لايىق سويلەۋشىلىك،ار-ۇياتتىلىق،ءمورالدىلىق،مۇراتتىلىق،مادەنيەتتىلىك،مەيىر-شاپاعاتتىلىق،ۇلگى-ونەگەلىلىك،جان اشىرلىق،باۋىرمالدىق،ۇلكەندى قۇرمەتتەپ،كىشىنى اياۋشىلىق...
ەندەشە،عالامشارلانعان مىنا زاماننىڭ قيان-كەسكى باسەكەسىندە ادامدار بويىنان قابىلەت پەن ءمورالدى،ادامگەرشىلىكتى تابۋعا بولاما؟

  ارينە،مۇنداعى ماسەلە مۇددە الدىندا نەمەسە شەشۋشى ساتتە ادامدار بار قابىلەتىن ىسكە قوساتىندىعى داۋسىز. ال، وسىندايدا ءمورال مەن ادامگەرشىلىك قابىلەتتىڭ قالقاسىندا قالاتىندىعى انىق. سەبەبى،بەتتىڭ ارىن بەلبەۋگە ءتۇيىپ،ادامگەرشىلىك،ار-ۇياتتى قايىرىپ قويىپ،ءوز مۇددەسىن،ابىرويىن،بەت- بەدەلىن الدىڭعى ورىنعا قويعاندىعىندا.
مەنىڭشە،مارتەبە،ابىروي،بەدەل  دەگەندەر مىنانداي ءۇش ءتۇرلى ادامداردا بولاتىن كورىنەدى:

  ءبىرىنشى،جوعارى لاۋازىمدى ءمانساپتىلار. بۇلار ەكى ءتۇرلى جولمەن ءوز مارتەبەسىن تىكتەي الادى. ءبىرى،حالىق بۇقاراسى الدىندا ءوزىن بۇلداپ،كەردەڭ-كەردەڭ باسىپ،بىتىرگەن جۇمىسى جوق،قۇرعاق نازاريانى ساپىراتىن اقىلگوي شەندىلەر. مۇندايلاردى جىرتىسىن جىرتىپ،شاشباۋىن كوتەرەتىندەر عانا مارتەبەلى،ابىرويلى باسشى دەپ كوككە كوتەرەدى. ەندى ءبىرى،قابىلەتىنە ادامگەرشىلىگى ساي كەلەتىن،حالىق مۇددەسىن الدىڭعى ورىنعا قويىپ،بۇقارامەن قارىم-قاتىناسقا شەبەر،شىن سويلەيتىن،ۋادەسىندە تۇراتىن،قىزمەتىنەن تاماشا ناتيجە جاراتا الاتىن باسشىلار. مۇنداي باسشىلارعا حالىق توردەن ورىن بەرىپ،مارتەبەسىن جوعارى باعالايدى.

  ەكىنشى،شارۋاشىلىعى شالقىعان،كاسىبى وركەندەگەن قوجايىندار. بۇلار دا ەكى  ءتۇرلى جولمەن ءوز مارتەبەسىن تىكتەي الادى. ءبىرى،باسقاعا ەشقانداي قايىرى جوق،شىعار بەرمەس شىعايبايلار. بۇلار تەك مول بايلىعىمەن باسقالاردىڭ كوزىنە كورىنىپ،مارتەبەسىن بۇلداپ جۇرگەندەر. ەندى ءبىرى،بايلىعى ەمەس،ادامگەرشىلىگىن باستى ورىنعا قويىپ،كەدەيلەرگە،جوق-جىتىك،جەتىم-جەسىرلەرگە قول ۇشىن بەرىپ،جىلۋ اتايتىندار. بۇلار   حالىقتىڭ العىسىنا بولەنىپ،ءوز مارتەبەلەرىن شىنايى تىكتەگەندەر.

  ءۇشىنشى،ەل ورتاسىندا بەدەلدى،  ءسوزى ءوتىمدى،جۇمىسى تىندىرىمدى،ۇيىستىرۋعا شەبەر قاراپايىم ادامدار (اقساقالدار). بۇلاردىڭ مارتەبەسى حالىق الدىندا وتە جوعارى بولىپ ەلى ءۇشىن دە،ءوزى ءۇشىن دە ۇلكەن رول اتقارادى.

  بۇل كۇندەرى جوعارى مەكتەپ     تاۋىسقان (جوعارى تەحنيكۋمنان اسپيرانتقا دەيىن) قابىلەت يەلەرى بارشىلىق. ولاردى پارتيا،ۇكىمەت ورىندارى وقىعان كاسىبى بويىنشا قىزمەتكە،باسشىلىق ورىنعا   قويىپ،زور ءۇمىت ارتىپ،ىستەتىپ وتىر. ارينە،بۇلار وزدەرىنە جۇكتەلگەن مىندەتتى بەلسەندىلىكپەن ىستەپ،حالىققا كورەگەندىكپەن جول كورسەتىپ،ۇقىعىن،جاۋاپكەرشىلىگىن بورىشىم دەپ ءبىلىپ،زەيىن-زەردەسىن،قابىلەتىن حالىق بۇقاراسىنا ارناپ،ەلپەك قيمىلىمەن ۇيىم   جاعىنان دا،بۇقارا جاعىنان دا العىس الىپ جۇرگەندەرى انىق. دەسەدە،ءوزىن   حالىقتىڭ قىزمەتشىسى ەمەس،قوجاسى دەپ ءبىلىپ،ءوزىن زور،باسقالاردى قور ساناپ،قابىلەتىنە ءمورالى ساي كەلمەيتىن باسشىلار دا كوپتىڭ كولەڭكەسىندە ءومىر ءسۇرىپ جاتىر. مۇنى كۇندەلىكتى قىزمەتتە،تۇرمىستا ۇنەمى كورىپ تە،ەستىپ تە ءجۇرمىز. ەگەر اۋىل-قىستاقتارعا بارا قالساڭىز،جۇمىسىن بىتىرە الماي،سابىلىپ جۇرگەن ەگىنشى-مالشىلاردى كوپتەپ كەزدەستىرەسىز. سول اۋىل جانە قىستاق باستىقتارى مەملەكەتتىڭ ابزال ساياساتى،بەلگىلەمەسى،زاڭ-ءتۇزىمى بويىنشا جۇمىس بىتىرەتىن،بولىمسىز ءمانسابى ەمەس،قايتا ادامگەرشىلىك قاسيەتتى   الدىڭعى ورىنعا قوياتىن بولسا،وزدەرىنىڭ بەتى جارىق. ال،ەگىنشى-مالشىلار ولارعا رازىلىقپەن قارىق بولار ەدى. سونىمەن بىرگە،قابىلەتى جوعارى زيالىلارعا كەلسەك،ولار قىزمەتتە بەلسەندى،باسقالاردىڭ الدىندا قاراپايىم كورىنگەنىمەن،ەڭبەكاقى ءوسىرۋ،عىلمي اتاق الۋ سياقتى مۇددەگە تاقالاتىن ىستەرگە كەلگەندە وزدەرىمەن بىرگە ىستەيتىن قاراپايىم جۇرتتىڭ الدىندا ادامگەرشىلىكتى قايىرىپ تاستاپ،وقىعان مەكتەبىن،قازىرگى قابىلەتىن بۇلداپ شىعا كەلەدى. ارينە،مەملەكەتتىڭ ساياساتى،بەلگىلەمەسى،زيالىلارعا جاسالعان قامقورلىعى بويىنشا ودان يگىلىكتەنۋگە ابدەن بولادى. الايدا،ءوزىن باسقالاردان جوعارى ساناپ،الدىعا وتۋگە بولمايدى عوي! مۇنى ادامگەرشىلىك تۇرعىدان ايتساق،ءوزارا جول بەرۋ دەگەن قاعيدا الدىدا تۇرۋ كەرەك.

  قازىر قوعامدا پەنسياعا،دەمالىسقا شىققان ايەل كادرلار،ساۋدامەن شۇعىلدانىپ جاتقان جەلەكتىلەر «مەيىر باعىشتاۋ قور قوعامىن» قۇرىپ،جوق-جىتىككە،جەتىم-جەسىرلەرگە،اۋرۋ-سىرقاۋلارعا قول ۇشىن بەرىپ،ولارعا از بولسادا    ادامگەرشىلىك تۇرعىدان كومەكتەسۋدە. مىنە،بۇل قوعامدىق ونىمدىلىك جاراتاتىن يگى جۇمىس! دەسەدە،قور قوعامى مۇشەلەرى وزدەرىن ۇگىت قۇرالدارى ارقىلى ۇگىتتەۋ،كومەككە يە بولعانداردى اشكەرەلەۋ ماقساتىندا بولسا،بۇل ەشقانداي  ادامگەرشىلىككە جاتپايدى.

  ادامگەرشىلىكتى ءبىر ۇلت نەمەسە ءبىر ەل عانا ەمەس،تۇتاس دۇنيە ءجۇزى جوعارى باعالاپ،وسى ءبىر قاسيەتتى  ۇعىمدى باستى ولشەم ەتەدى. جاپون   ەلىندە سەرىكتىكتەر قىزمەتكەر قابىلداۋدا،ونى ءوسىرىپ ىستەتۋدە سول ادامنىڭ قابىلەتىنە قاراۋدان تىس،ونىڭ وتباسىنداعى بەدەلى،قوعامداعى ادامگەرشىلىگىنە قارايدى ەكەن. سەبەبى،قانشالىق قابىلەتىڭ بولعانىمەن،ادامگەرشىلىكتەن جۇرداي بولساڭ كۇندەردىڭ كۇنىندە سەرىكتىككە زيان سالاسىڭ دەيدى ەكەن. ال،دۇنيەدەگى وزىق ۇلت دەلىنگەن ەۆرەيلەردىڭ «الەم ادامداردىڭ كوپتىگىنەن ەمەس،   ادامگەرشىلىكتىڭ جوقتىعىنان قۇرىپ جوعالىپ كەتۋى مۇمكىن» دەگەن ادامدى ويلاندىراتىن،ءمورالعا قاراي جەتەكتەيتىن ۇلاعاتتى ءسوزى بار. نەدەگەن كەرەمەت ايتىلعان ۇلى ءسوز دەسەڭىزشى! بۇل كەيبىر ادامداردىڭ بۇگىنگى كۇندە اقشا،مۇددە ءۇشىن ءمورالدى،ادامگەرشىلىكتى اياق استى ەتىپ،پاسىق جولعا تۇسكەندىكتەرىن ايپاراداي اشكەرەلەگەن ايناسى.

  قورىتىپ ايتقاندا،ادامداردىڭ قابىلەتى قانشالىق جوعارى بولعانىمەن،ادامگەرشىلىگى بولماسا، ءبارىبىر قوعامعا ەشقانداي پايداسى تيمەيدى.


       
رەداكتورى: پارزانا عادىلبەك قىزى
 
تورابىمىزدان ماقالا كوشىرەتىن بولساڭىز ، توراپ اتىن بەرىپ قويۋدى ۇمىتپاڭىز، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگىن قۋزاستىرامىز.
مسالى: «تارباعاتاي اقپارات تورابىنان» الىندى.

 
powered by IlgharCMS 3.2 www.ilghar.cn