ەەڭ جاڭا مازمۇندار
2018-جىلى 11 -ايدىڭ 16-كۇنى 253-سان
2018-جىلى 11-ايدىڭ 15-كۇنى 252-سان
كاسىپ جاعىنان شينجياڭعا باعىتتامالى كومەكتەسۋ جەرلىك ورىننىڭ ەكونوميكالىق دامۋىن جەبەدى
قىستاقتا تۇرۋ قىزمەتىن تىڭعىلىقتى ىستەدى
وتباسى كىرىسىن ارتتىرۋىنا جەبەۋشى بولدى
پارتيانىڭ قامقورلىعىنا العىس ايتىپ، پارتياعا ىلەسۋگە ۇندەدى
وتباسى كىرىسىن ارتتىردى
پارتيانىڭ مەيىر-شاپاعاتىن ەستە بەرىك ساقتاپ، كورىكتى اتا مەكەنىمىزدى باتىل قورعايىق
جۇدىرىقتاي جۇمىلىپ، «ءۇش ءتۇرلى كۇشتىڭ» تامىرىنا بالتا شابايىق
ايماقتىق پارتكوم كەدەيلىكتەن قۇتىلدىرۋدان قامال الۋدى ارالاپ تەكسەرۋ قىزمەتىنە جۇمىلدىرۋ ءماجىلىسىن اشتى
ءدوربىلجىن اۋدانىنداعى قارتتاردىڭ باقىتتى تۇرمىسى
19-رەتكى جۇڭگو تىلشىلەر مەرەكەسىن قىزۋ قۇتتىقتايمىز
«قينالساق قىزمەت اترەتىن ىزدەيتىن بولدىق»
2018-جىلى 11-ايدىڭ 14-كۇنى 251-سان
ىنتىماعى جاراسقان اعا-ءىنى
قىستاق تۇرعىندارىنىڭ القاۋىنا بولەندى
قارتتاردىڭ تۇرمىس ورتاسىنىڭ حاۋىپسىز بولۋىنا كەپىلدىك ەتتى
2018-جىلى 11-ايدىڭ 13-كۇنى 250-سان
2018-جىلى 11-ايدىڭ 12-كۇنى 249-سان
2018-جىلى 11-ايدىڭ 10-كۇنى 248-سان
«ءبىز قىزمەت اترەتىنە العىس ايتامىز»
مۇقيات حالىق تۇرمىسى قۇرىلىسى نىساندارىنا تەكسەرۋ-زەرتتەۋ جۇرگىزدى
ءدوربىلجىن اۋدانىندا اۋلاعا ەگىلگەن ساپالى جەمىس-جيدەك، كوكونىستەردى سارالاۋ جارىسى ءوتتى
مەملەكەتتە ءبىرتۇتاس قولدانىلاتىن ءتىل-جازۋدى ۇيرەنۋ ارناۋلى ايدارى
2018-جىلى 11-ايدىڭ 9-كۇنى 247-سان
2018-جىلى 11-ايدىڭ 8-كۇنى 246-سان
2018-جىلى 11-ايدىڭ 7-كۇنى 245-سان
ماقتا تەرۋ قىزمەتى ءساتتى اياقتالدى
حالىق بۇقاراسىنا پارتيا مەن ۇكىمەتتىڭ قامقورلىعىن سەزىندىردى
قىستاق تۇرعىندارىنىڭ قيىنشىلىقتارىن شەشىم ەتىپ كەلەدى

ۇيعۇر جاستارىنا بەس سۇراۋ

جولدانعان ۋاقىتى : 2017/4/28 17:11:32

  جاس دوستار، سالەمەتسىزدەر مە! بۇگىن 5 ءتۇرلى ماسەلەنى ارقاۋ ەتىپ، سىزدەرمەن پىكىرلەسسەك دەيمىز، سىزدەردىڭ بىرگە تالقىلاپ، بىرگە  وي جۇگىرتۋلەرىڭىزدى  ءۇمىت ەتەمىز.

  ءبىرىنشى، بىزگە «لاڭكەس» دەگەن ات قالايشا تاعىلدى؟

  جاقىنعى  جىلداردان  بەرى، شينجياڭدا    «ءۇش ءتۇرلى كۇشتىڭ» جەلىكتىرۋىمەن كوپ رەت زورلىقتى كۇش، لاڭكەستىك دەلولارى تۋىلدى. جاۋ كۇشتەر سۇرقيا نيەتپەن اسا جاۋىز تاسىلدەر قولداندى، ادامدىقتان جۇرداي، جانىنان بەزگەن ات توبەلىندەي بىرەۋلەر بەيكۇنا بۇقارانى جازىقسىز ءولتىرىپ، قالىپتى قوعامدىق ءتارتىپتى بۇزىپ، ەكونوميكانىڭ، قوعامنىڭ دامۋىن جانە حالىقتىڭ تىنىش تىرشىلىگىن ءبۇلدىردى. سولاردىڭ كەسىرىنەن كوپتەگەن وتباسىلاردىڭ شاڭىراعى ورتاسىنا ءتۇسىپ، بالا - شاعاسى توزدى، انالارى قاسىرەتتەن قان جۇتىپ، اكەلەرىنىڭ شاشى ءبىر - اق تۇندە اعارىپ شىعا كەلدى، كوپتەگەن سابيلەر جاناشىرلارىنان ايىرىلدى. ات توبەلىندەي وسى الباستىلار وتاندى بولشەكتەپ، ۇلتتار ىنتىماعىن ءبۇلدىرۋ سۇم نيەتتەرىنە جەتۋ ءۇشىن، زورلىقتى كۇش لاڭكەستىك دەلولارىن تۋدىردى. ولار ءبىز ۇلتىمىز ءۇشىن، ءدىنىمىز ءۇشىن كۇرەسىپ ءجۇرمىز دەگەن وتىرىككە ورانىپ، وتاندى، شينجياڭدى سۇيەتىن، مەيماندوس، قاراپايىم دا اق كوڭىل ۇيعۇر ۇلتىنىڭ بەتىنە بەيكۇنا بۇقارانىڭ قىزىل قانىنا مالىنعان قوس قولدارىمەن كۇيە جاقتى، ناتيجەسىندە، تاريحتا شۇعىلالى مادەنيەتكە يە ۇيعۇر ۇلتىنا «لاڭكەس» دەگەن ات تاعىلدى. سولاردىڭ كەسەلىنەن، ءبىز ۇنەمى قات-قابات حاۋىپسىزدىك  تەكسەرۋلەرىنەن  وتۋگە ءماجبۇر بولدىق، كەيدە ءتىپتى قوناق ۇيگە جاتۋ، ءۇي جالداۋ قيىن بولۋ سياقتى ماسەلەلەر دە الدىمىزدى كەس-كەستەدى. ءبىز قالايشا مۇنداي كۇيگە تۇستىك؟ سوندا ءبىز وزگەلەردىڭ نازارىندا شىنىمەن نادان، راقىمسىز، قياناتشىل ۇلتقا اينالدىق پا؟ جو، جوق، ءبىز استە ولاي ەمەسپىز، بۇل تەك ات توبەلىندەي از عانا ۇلت ازعىندارىنىڭ قىلمىسى. ۇيعۇر ۇلتى ەجەلدەن وتاندى سۇيەتىن ىنتىماقتى، ىزگى، مەيماندوس حالىق، جاڭاعى ات توبەلىندەي ۇلت ازعىندارىنىڭ كەسىرىنەن عانا بىزگە وسىنداي ماسقارا ات تاعىلىپ وتىر. ايتسە دە، ءبىز جاۋاپكەرشىلىكتەن قاشپايمىز، ولار كىرلەتكەن ار-نامىسىمىز بەن اتاق-ابىرويىمىزدى ناقتى ارەكەتىمىز ارقىلى قايتا قالپىنا كەلتىرىپ، «ءۇش ءتۇرلى كۇش» سىندى ۋلى وسپەنى تۇبەگەيلى قۇرتىپ، «لاڭكەس» دەيتىن قالپاقتى لاقتىرىپ تاستاۋىمىز كەرەك. ءبىز تەك ىنتىماقتاسىپ، بىلەك بىرىكتىرىپ، يىق ءتۇيىستىرىپ، كۇشىمىزدى بىرگە جۇمساعاندا عانا، بۇل نىسانا ورىندالادى.

  ەكىنشى، وتان دەگەنىمىز نە؟

  وتان _ ءبىزدىڭ انامىز، ءبىزدىڭ بارىمىز، وتان بولماسا، ءبىز ەشكىم دە ەمەسپىز، بىزدە تەك ءبىر عانا وتان بار، ول _ جۇڭحۋا حالىق رەسپۋبليكاسى.  ءبىزدىڭ تىنىش، الاڭسىز ءومىر سۇرە الۋىمىز قۇدىرەتتى وتانىمىزدىڭ بىزگە حاۋىپسىز ورتا سيلاعانىنىڭ ارقاسى. وتان بەينە ءبىر الىپ ءتارىزدى، ول ءار ۇلتتان قۇرالعان ءبىر ميلليارد 300 ميلليون حالىقتى بوران-شاشىننان قورعاپ، ءار ءبىرىمىزدىڭ وسىناۋ مەكەندە باقىتتى ءومىر كەشۋىمىزگە مۇمكىندىك بەرەدى. وتاندى ءسۇيۋ، وتاندى قورعاۋ ءار ازاماتتىڭ باس تارتپاس جاۋاپكەرشىلىگى جانە بورىشى. وتانىن تاستاۋ، وتانىن ساتۋ _ جاقسىلىققا وپا قىلماۋدىڭ، ادامگەرشىلىكتەن بەزۋدىڭ بەينەسى. ءبىزدىڭ مەكەنىمىز ەجەلدەن بەرى ۇلى وتانىمىزدىڭ قاسيەتتى ايىرىلماس ءبىر بولىگى. جاڭا جۇڭگو قۇرىلعاننان بەرى، پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ دۇرىس باسشىلىعىندا جانە ىقىلاستى قامقورلىعىندا، ۇيعۇردان كوپتەگەن وتانشىل قايراتكەرلەر جارىققا شىقتى. ەسەگىنە ءمىنىپ، بەيجيڭگە ءتوراعا ماۋ زىدۇڭعا امانداسامىن دەيتىن قۇربان تۇلىم اتاي ەستەرىڭىزدە بولار، كەزىندە ول كىسى ءتوراعا ماۋ زىدۇڭعا ۇيعۇر حالقىنىڭ ريزاشىلدىعى مەن العىسىن بىلدىرمەك بولعان. ۇيعۇرلاردا تۋمىسىنان اڭقىلداق، مەيماندوس، جاقسىلىققا العىس ايتۋدى بىلەتىن، ادامگەرشىلىككە تولى تاڭداۋلى قاسيەت بار. جۇڭحۋا ۇلتى ۇلى شاڭىراعىنىڭ ءبىر مۇشەسى رەتىندە، جۇڭحۋا ۇلتتارىنىڭ ۇلى گۇلدەنۋى سىندى جۇڭگو ارمانىن جۇزەگە اسىرۋعا كۇش قوسۋ _ ءبىز ۇيعۇر حالقىنىڭ بۇلتارماس جاۋاپكەرشىلىگى. باۋىرلاستار، ۇلى وتانىمىز بىزگە ۇجىماقتاعىداي باقىتتى ءومىر بەرسە، ءبىز اناۋ الباستىلارعا ەرىپ وتاننان قالاي بەت بۇرماقپىز؟ جاقسىلىققا ولار  سياقتى  قالاي وپاسىزدىق جاساماقپىز؟ ولاردىڭ وتاندى بولشەكتەۋ سۇرقيا ماقساتتارىنا قالاي قۇرال بولماقپىز؟ ءار ۇلتتىڭ ولار سياقتى ورتاق جاۋىنا قالاي اينالماقپىز؟

  ءۇشىنشى، ءدىني ۇشقارى يدەيانىڭ ءمانىن انىق تاني الدىق پا، جوق پا؟

  ءىسلام ءدىنى بەيبىتشىلىكتىڭ ءدىنى، ول ادامدى جاۋىزدىقتان اۋلاق بولۋعا ءناسيحاتتايدى. «ءىسلام» ءسوزى اراب تىلىندە «بەيبىتشىلىك، مويىنسىنۋ» بولىپ تابىلادى. ءدىني ۇشقارى يدەيا استە الدەقانداي ءدىن ەمەس، ول _ جاۋ كۇشتەردىڭ ءدىن تونىن جامىلىپ، ءىستىڭ انىق - قانىعىنا كوز جەتكىزبەگەن بۇقارانىڭ ءدىن تۋرالى قاراپايىم سۇيىسپەنشىلىگىنەن پايدالانىپ، بەيكۇنا جانداردى اياۋسىز ءولتىرىپ، قوعامنىڭ جاراسىمدىلىعى مەن تىنىشتىعىن ءبۇلدىرىپ، وتاندى بولشەكتەپ، ۇلتتار ىنتىماعىن بۇلدىرەتىن جاۋىزدىق قۇرالى. ءدىني ۇشقارى كۇشتەر ەشقانداي ۇلتقا جانە دىنگە ۋاكىلدىك ەتە المايدى. «قۇران كارىمنىڭ» 10 - سۇرەسىنىڭ 27 - اياتىندا بىلاي   دەلىنگەن: «جاماندىق ىستەگەندەرگە جاماندىعىنا تەڭ جازا بەرىلەدى. انە سولار _ توزاقتىق، ولار وندا ماڭگى قالادى». ءبىراق، ءدىني ۇشقارى كۇشتەردىڭ ويدان قۇراستىرعان «عازاۋات سوعىسىندا شايت بولعاندار ۇجىماققا كىرەدى» دەيتىن نادان ءپاتۋاسى ءدىندى تۇسىنبەيتىن، زاڭ تۋرالى تانىمى كەمشىل جانە مادەنيەت دەڭگەيى تومەن جاستاردى ازعىرىپ، ولاردى زورلىقتى كۇش، لاڭكەستىك قيمىلدارعا قاتىناسۋعا ايتاقتاپ، ءىسلام ءدىنىنىڭ بەتىنە كۇيە جاقتى. ويلانىپ كورىڭىزدەرشى، بەيكۇنا جانداردى اياۋسىز ولتىرۋگە ايتاقتاعان، نامىستان جۇرداي سول ادامدار قازىر قايدا؟ ولار «عازاۋات سوعىسىندا شايت بولعاندار ۇجىماققا كىرەدى» دەسە، نەگە وزدەرى ءدىن جولىندا  شايت بولمايدى؟ ويتكەنى  ولاردىڭ وزدەرى ويدان قۇراستىرعان وتىرىكتەرىنە قۇربان بولعىسى كەلمەيدى، ولار ادىلەتتىڭ جاۋىزدىقتى جەڭەتىنىنەن يمەنىپ، زاڭنىڭ جازاسىنان قورقادى. 21 - عاسىردا ءومىر ءسۇرىپ جاتقان جاستار رەتىندە، ءبىز سونداي شاتپاقتارعا قالاي سەنبەكپىز؟ نادان، سوقىر سەنىم، ۇشقارى يدەيالاردىڭ ءبىزدى ۋلاۋىنا، بولاشاعىمىز بەن الداعى جولىمىزدى ويرانداۋىنا قالاي جول بەرمەكپىز؟

  ءتورتىنشى، مەملەكەت ءتىلىن ۇيرەنبەيتىن نە ءجونىمىز بار؟

  ۇلى وتانىمىز 56 ۇلتتان قۇرالعان، ءار ۇلت جۇڭحۋا ۇلتى ۇلى شاڭىراعىنىڭ كەم بولسا بولمايتىن مۇشەسى. بىزگە ورتاق جۇڭحۋا   مادەنيەتى، بىزگە ورتاق مەملەكەت ءتىلى-حانزۋ ءتىلى بار.  مەملەكەت ءتىلىن جاقسى   يگەرگەندە عانا، شۇعىلالى جۇڭحۋا مادەنيەتىن ءتىپتى دە جاقسى ءتۇسىنىپ، ۇلتتار اراسىنداعى قارىم-قاتىناس پەن اۋىس-كۇيىستى جەبەپ، ءتىپتى دە كوپ عىلىم، مادەنيەت بىلىمدەرىن ۇيرەنىپ، جۇمىسقا ورنالاسۋدىڭ، ساۋدامەن شۇعىلدانۋدىڭ اناعۇرلىم جاقسى ورايىنا يە  بولىپ، ءتىپتى دە كوپ اداممەن تانىسىپ، ولاردىڭ ارتىقشىلىعىنان ۇيرەنىپ، ءوزىمىزدى ۇزدىكسىز كەمەلدەندىرە الامىز. مەملەكەتتىڭ ورتاق ءتىلىن يگەرۋ ءار ازاماتقا قويىلعان نەگىزگى تالاپ، مەملەكەتتىڭ ورتاق ءتىلىن بىلمەۋ — نامىس. مەملەكەتىمىز زاڭ شىعارىپ، از ۇلتتاردىڭ ءتىل - جازۋىن قورعاپ، ولاردىڭ ءوز ءتىل - مادەنيەتىن قولدانۋىن قامتاماسىز ەتىپ وتىر، ءوز رەتىندە از ۇلتتاردىڭ مادەنيەتى ويداعىداي جالعاستىرىلدى جانە دامىتىلدى. ارينە، انا ءتىلدى ءبىلۋ ماڭىزدى، ءبىراق، مەملەكەتتىڭ ورتاق ءتىلىن بىلمەسەك، ءبىز مەملەكەتتىڭ ساياساتىن قالاي تۇسىنەمىز، جۇڭحۋا مادەنيەتىنىڭ جاۋھارىنان قالاي ءنار الامىز؟ ءبىز تەك مەملەكەتتىڭ ورتاق ءتىل-جازۋىن ۇيرەنگەندە، يگەرگەندە عانا، ءداۋىردىڭ دامۋ ۇردىسىنە ءتىپتى دە جاقسى سايكەسىپ، ءوز ۇلتىمىزدىڭ ارتىقشىلىعىن ونان ارى ايگىلەپ، سونىمەن بىرگە، باۋىرلاس ۇلتتاردىڭ ارتىقشىلىعىنان ۇيرەنىپ، كەمشىلىگىمىزدى تولىقتاپ، ۇلتتار ىنتىماعىن ءتىپتى دە جاقسى جەبەي الامىز. باۋىرلاستار، ويلانىپ كورەيىكشى، پارتيا مەن ۇكىمەت 15 جىلدىق تەگىن ءبىلىم بەرۋدى جۇرگىزىپ، ينتەرنەتتەن كەشكى مەكتەپ اشىپ بەردى، قىستاقتاردا دا حانزۋ ءتىلى وقۋلىقتارىن تاراتتى، قىستاقتا تۇراتىن قىزمەت اترەتتەرى دە بىزگە مەملەكەت ءتىلىن ۇيرەتۋدە، ەندەشە، ءبىزدىڭ مەملەكەت ءتىلىن ۇيرەنبەيتىن نە   ءجونىمىز بار؟

  بەسىنشى، بۇگىنگى باقىتتى ءومىردى بىزگە كىم سيلادى؟

  جاس دوستار، بۇگىنگى باقىتتى ءومىرىمىزدىڭ قايدان كەلگەنى جايلى ويلانىپ كوردىڭدەر مە؟مۇنى اتالارىڭنان، اكەلەرىڭنەن سۇراپ كورۋلەرىڭە، تاريح كىتاپتارىنان   ىزدەۋلەرىڭە دە بولادى، بۇگىنگىدەي جاراسىمدى دا باي، باقىتتى دا تىنىش ءومىر تاريحتا ەش ۋاقىتتا بولعان ەمەس. شي جينپيڭ جولداستى ۇيتقى ەتكەن پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ دۇرىس باسشىلىعى مەن ىقىلاستى قامقورلىعىندا، باۋىرلاس ولكە، قالالاردىڭ قالتقىسىز كومەگىندە، شينجياڭنىڭ بايتاق دالاسىندا  ءومىر ءسۇرىپ جاتقان 23 ميلليون ءار ۇلت حالقى ءتىپتى دە نۇرلى بولاشاققا قادام تاستاۋدا. پارتيا مەن ۇكىمەتتىڭ قامقورلىعىندا ءومىر   ءسۇرىپ جاتقان بىزدەر پارتيانىڭ، ۇلى وتانىمىزدىڭ ءۇمىتىن قانداي ءىس-    ارەكەتىمىزبەن اقتاۋىمىز كەرەك؟ ۇلتتىڭ دامۋى ءۇشىن ءبىز قانداي باعالى بايلىقتار جاراتا الامىز؟

  باس شۋجي شي جينپيڭ كەزىندە جاستارعا ارناپ: جاستار قۇن كوزقاراسىنىڭ قالىپتاسۋى مەن تۇراقتانۋ مەزگىلىندە تۇر، بۇل بەينە كيىمنىڭ تۇيمەسىن تۇيمەلەگەن سياقتى، ەگەر ءبىرىنشى تۇيمەنى قاتە تۇيمەلەسەك، قالعان تۇيمەلەر دە قاتە تۇيمەلەنەدى دەگەن ەدى. جاستار وتانىمىزدىڭ بولاشاعى جانە ءۇمىتى، ءبىز يدەيامىزدى دۇرىستاپ، ءومىر ساپارىنىڭ ءار قادامىن دۇرىس باسىپ، دۇنيەگە، ومىرگە جانە قۇنعا دۇرىس كوزقاراس ورناتىپ، پارتيانىڭ سوزىنە قۇلاق اسىپ، پارتياعا ىلەسىپ، جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ ۇلى گۇلدەنۋى سىندى جۇڭگو ارمانىن جۇزەگە اسىرۋ، شينجياڭنىڭ قوعام ورنىقتىلىعى مەن باياندى تىنىشتىعى سىندى باس نىسانانى جۇزگە اسىرۋ ءۇشىن ۇلەس قوسىپ، شينجياڭ جاستارىنىڭ جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ ۇلى گۇلدەنۋى سىندى جۇڭگو ارمانىنىڭ شينجياڭ پاراعىن جازۋىمىز كەرەك. 

  قانە، جاس دوستار، ءبىز بىرگە قۇلشىنايىق!
 
  جۇڭگو كوممۋنيستىك جاستار وداعى اۆتونوميالى رايوندىق كوميتەتىنىڭ شۋجيى: اينۇر ماقسات
  جۇڭگو كوممۋنيستىك جاستار وداعى اۆتونوميالى رايوندىق كوميتەتىنىڭ ورىنباسار شۋجيى، اۆتونوميالى رايوندىق جاستار  بىرلەستىگىنىڭ ءتوراعاسى: مامەتجان ءداۋىت
  جۇڭگو كوممۋنيستىك جاستار وداعى    اۆتونوميالى رايوندىق كوميتەتىنىڭ مۇشەلەرى:  ەركىن تۇراپ، ياسىن ءالي، ايساجان نيزامىدەن
  جۇڭگو كوممۋنيستىك جاستار وداعى    اۆتونوميالى رايوندىق كوميتەتىنىڭ كادرى:  ءادىلجان تۇران، سايداحمەت يارمامەت

 
« شينجياڭ گازەتىنەن»

رەداكتورى: جازيرا قاجىكەن قىزى
 
تورابىمىزدان ماقالا كوشىرەتىن بولساڭىز ، توراپ اتىن بەرىپ قويۋدى ۇمىتپاڭىز، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگىن قۋزاستىرامىز.

مسالى: «تارباعاتاي اقپارات تورابىنان» الىندى.